Η Ελληνική Διασπορά τιμά τα 200 χρόνια της Γενέτειρας

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο Dr. Constantine Passaris*

Κάθε χρόνο η Ελληνική Διασπορά και η Ελλάδα τιμούν την εθνική επέτειο της 25ης Μαρτίου εορτάζοντας την έναρξη του Αγώνα της Ανεξαρτησίας που δόθηκε εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Στις 25 Μαρτίου 2021 η Ελλάδα θα εορτάσει τα 200 χρόνια από εκείνη τη σπουδαία ημέρα. Αυτή η Διακοσιετηρίδα θα πραγματοποιηθεί με μεγάλη επισημότητα τόσο στην Ελλάδα όσο και στις ελληνικές κοινότητες της διασποράς σε όλο τον κόσμο. Δυστυχώς, για τραγικούς λόγους, η Ελλάδα δεν μπόρεσε να γιορτάσει το 1921 την Εκατονταετηρίδα αυτής της ιστορικής επετείου εξαιτίας του πολέμου στη Μικρά Ασία κατά της Τουρκίας.

Οι περισσότερες χώρες εορτάζουν την εθνική τους επέτειο στο τέλος της επανάστασής τους ή με τον τερματισμό των εχθροπραξιών μετά τον αγώνα τους για ανεξαρτησία. Όμως αυτό δεν ισχύει στην περίπτωση της Ελλάδας. Ο κυριότερος λόγος που η Ελλάδα υιοθέτησε την έναρξη του Αγώνα της Ανεξαρτησίας της ως εθνικής επετείου είναι γιατί αυτή η συγκεκριμένη ημέρα βρίσκει σύμφωνους τους ιστορικούς ενώ αντιθέτως διαφωνούν για την ακριβή ημερομηνία που η Ελλάδα απέκτησε την ανεξαρτησία της. Στην ουσία, ο Αγώνας της Ανεξαρτησίας κράτησε πάνω από μία δεκαετία και χρειάστηκαν πολύ περισσότερα χρόνια για να γίνουν πραγματικότητα οι εδαφικές επιτυχίες.

«Ελευθερία ή Θάνατος!»
Ο ελληνικός Αγώνας για την Ανεξαρτησία ξεκίνησε το 1821 με την εξέγερση των Ελλήνων που ήταν υπό την κυριαρχία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας από το 1453. Η Ελληνική Επανάσταση αυτή καθαυτή άρχισε στις 25 Μαρτίου 1821 με πατριώτες που βροντοφώναξαν το σύνθημα «Ελευθερία ή Θάνατος!».
Πρόκειται, βεβαίως, για τη σύγχρονη παραλλαγή του ρητού της αρχαίας Σπάρτης που απαιτούσε οι Σπαρτιάτες πολεμιστές να επιστρέψουν πίσω στην πατρίδα τους ή νικητές ή νεκροί πάνω στις ασπίδες τους.

Η σύγχρονη Ελλάδα μπορεί να περιγραφεί ως μικρή χώρα, με αγάπη για τη μάθηση, ανεξάρτητο πνεύμα και παγκόσμια απήχηση. Ο μικρός πληθυσμός της των 10 περίπου εκατομμυρίων κατοίκων που ζουν στο σύγχρονο ελληνικό κράτος δεν απηχεί την πραγματικότητα, αν λάβουμε υπόψη μας τον τεράστιο αντίκτυπο που οι Έλληνες και η ελληνική κουλτούρα είχαν και συνεχίζουν να έχουν στον κόσμο.

Η παγκόσμια απήχηση της Ελληνικής Διασποράς
Σε απογραφές από διάφορα μέρη του κόσμου υπολογίζεται ότι η Ελληνική Διασπορά, που περιλαμβάνει μετανάστες πρώτης γενιάς καθώς και δεύτερης και τρίτης γενιάς με ελληνική καταγωγή που δεν έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα, ανέρχεται σε 7 περίπου εκατομμύρια.
Πάντως ανέκαθεν ο ελληνικός τρόπος σκέψης ενσωμάτωνε την περιπλάνηση και την εξωστρέφεια, πράγμα που εξηγεί την ύπαρξη των ελληνικών κοινοτήτων σε κάθε γωνιά της γης.

Η ανήσυχη, περιπετειώδης φύση των Ελλήνων αποτελεί σήμα κατατεθέν του χαρακτήρα τους από αμνημονεύτων χρόνων. Ακόμη και στην αρχαία Ελλάδα, ο Όμηρος ανέφερε ότι οι Έλληνες ήταν από πάντα ταξιδευτές και κοσμογυρισμένοι, εξορμώντας σε ξένες θάλασσες και στεριές παρακινούμενοι από το εμπόριο, την επιστήμη, την πνευματική περιέργεια, την ένδεια ή τον πόλεμο, με αποτέλεσμα να δημιουργούν αποικίες και πόλεις παντού.

Η παλαιότερη και μεγαλύτερη Διασπορά
Κατά συνέπεια, έφτασε να καταστεί η Ελληνική Διασπορά μία από τις παλαιότερες και μεγαλύτερες σε όλο τον κόσμο. Σήμερα, η Ελληνική Διασπορά υπάρχει σε κάθε γωνιά του πλανήτη, με μεγάλους πληθυσμούς σε ΗΠΑ, Αυστραλία, Καναδά, Βραζιλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Νέα Ζηλανδία, Αργεντινή, Γερμανία, Ιταλία, Αρμενία και Νότια Αφρική. Πάντως, οι υψηλότερες συγκεντρώσεις Ελληνικής Διασποράς είναι στις ΗΠΑ, στον Καναδά και στην Αυστραλία. Η πόλη με τη μεγαλύτερη ελληνική κοινότητα εκτός Ελλάδας βρίσκεται στο νότιο ημισφαίριο, η Μελβούρνη της Αυστραλίας.

Σε κάθε περίσταση που επισκέπτομαι τη Μελβούρνη, είναι ευχάριστη έκπληξη για μένα να ακούω να μιλούν Ελληνικά παντού όπου πηγαίνω. Πρέπει να βεβαιώνομαι ξανά και ξανά ότι το αεροπλάνο μου προσγειώθηκε στην Αυστραλία και όχι στην Ελλάδα.

Ελληνική Διασπορά στον Καναδά
Το μεγαλύτερο κύμα μεταναστών από την Ελλάδα στον Καναδά άρχισε μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.Η πρώτη γενιά Ελληνοκαναδών ήταν ως επί το πλείστον αυτοαπασχολούμενοι στον τομέα της παροχής υπηρεσιών. Άνοιξαν εστιατόρια, καταστήματα λιανικής πώλησης και μικρές επιχειρήσεις.

Έχοντας ενσταλάξει την αξία της εκπαίδευσης στα παιδιά τους, για να αμβλυνθούν οι επιπτώσεις των διακρίσεων και για να βελτιωθούν οι επαγγελματικές τους ευκαιρίες, η δεύτερη και τρίτη γενιά Ελληνοκαναδών ανήκουν στους επαγγελματίες του «λευκού κολάρου», όπως δικηγόροι, λογιστές, δημόσιοι υπάλληλοι, ακαδημαϊκοί, επιστήμονες, μηχανικοί, νοσοκόμες και γιατροί.

Υπάρχουν Ελληνοκαναδοί σε κάθε επαρχία και περιοχή του Καναδά, αλλά οι μεγαλύτεροι πληθυσμοί Ελληνοκαναδών βρίσκονται στο Τορόντο, το Μόντρεαλ και το Βανκούβερ. Η απογραφή του 2016 κατέγραψε 271.405 Καναδούς που ήταν ελληνικής καταγωγής και 62.715 που είχαν γεννηθεί στην Ελλάδα. Σε πιο πρόσφατη δημοσίευση με τίτλο «Οι Έλληνες σε όλο τον κόσμο» αναφέρεται ότι ο πληθυσμός των Ελληνοκαναδών ανέρχεται σε 450.000.

Δικαίωμα ψήφου
Οι Έλληνες της διασποράς θα λάβουν ένα ξεχωριστό δώρο κατά τη διάρκεια της Διακοσιετηρίδας. Η ελληνική κυβέρνηση σχεδιάζει να δώσει στους Έλληνες που ζουν στο εξωτερικό το δικαίωμα ψήφου στις εθνικές εκλογές, πράγμα που θα ισχύσει από το 2021. Οι Έλληνες απόδημοι θα μπορούν να ψηφίζουν στον τόπο διαμονής τους.

Ειδικότερα, το δικαίωμα ψήφου θα δοθεί σε αποδήμους που μπορούν να αποδείξουν ότι έχουν ζήσει δύο συνεχόμενα χρόνια στην Ελλάδα τα τελευταία 35 χρόνια από τη μόνιμη εγκατάστασή τους στο εξωτερικό. Ωστόσο, οι Έλληνες απόδημοι θα μπορούν να ψηφίζουν μόνο για τους βουλευτές του ψηφοδελτίου Επικρατείας, που εκλέγονται χωρίς σταυρό προτίμησης, και ο αριθμός τους θα αυξηθεί από 12 σε 15 σε σύνολο 300 θέσεων του Ελληνικού Κοινοβουλίου.

Η Διακοσιετηρίδα του 2021 θα προσφέρει στην Ελλάδα και στην Ελληνική Διασπορά σε όλο τον κόσμο την ευκαιρία να εορτάσουν την ανθεκτικότητα και τα κατορθώματα αυτής της μικρής χώρας και των ανθρώπων της τα τελευταία 200 χρόνια. Αλλά κυρίως θα ενδυναμώσει όλους τους Έλληνες και τις Ελληνίδες να παλέψουν για ακόμη πιο εντυπωσιακά επιτεύγματα στην υπηρεσία της ανθρωπότητας για τα επόμενα 100 χρόνια.

* Ο Dr. Constantine Passaris είναι Καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο του New Brunswick του Καναδά και Υπότροφος του Ιδρύματος Ωνάση. Πρόσφατα συμπεριλήφθηκε στην εναρκτήρια έκδοση του “Who’s Who Ελλάδας 2020”. Ως επισκέπτης καθηγητής έχει φιλοξενηθεί στο Διεθνές Κέντρο Συγγραφέων και Μεταφραστών Ρόδου-ΔΟΠΑΡ. Το παρόν άρθρο πρωτοδημοσιεύθηκε στην ηλεκτρονική εφημερίδα “Greek Reporter” (26/2/2021).