Γεράσιμος Παρασκευάς: Η κρίση και οι κρίσεις

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο
Γεράσιμος Παρασκευάς

Τις τελευταίες δεκαετίες, οι γενιές έρχονται αντιμέτωπες με διάφορες μορφές κρίσεων.

Στη χώρα μας, η λέξη «κρίση» είναι συνυφασμένη με την οικονομική κρίση της δεκαετίας που μας πέρασε, και η οποία άλλαξε την καθημερινότητα της πλειοψηφίας των πολιτών.

Με τον ερχομό της νέας δεκαετίας του 2020, εμφανίστηκε ένας πρωτοφανής όρος κρίσης, αυτός της υγειονομικής κρίσης, που οδήγησε όλον τον πλανήτη σε κάτι πρωτόγνωρο για τις σύγχρονες κοινωνίες, τον φόβο σε κάτι αόρατο, τον εγκλεισμό και τον περιορισμό.

Εδώ και δεκαετίες, οι επιστήμονες προειδοποιούν για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, και πως αυτές θα επηρεάσουν την διαβίωση των ανθρώπων σε ολόκληρο τον πλανήτη. Τα τελευταία χρόνια, και στη χώρα μας, είναι εμφανές πως οι επιπτώσεις αυτές αυξάνονται και πληθύνονται, δημιουργώντας μια νέου είδους κρίση, την κλιματική κρίση, η οποία είναι αβέβαιο το πόσο θα διαρκέσει.

Εν ολίγοις, σήμερα, διαπιστώνουμε πως οι σύγχρονες κοινωνίες, έρχονται αντιμέτωπες με πολλαπλές κρίσεις, οι οποίες μπορεί να συμπίπτουν χρονικά και εντός των ίδιων γενεών. Αποτέλεσμα αυτού είναι η επικράτηση του συναισθήματος της αβεβαιότητάς και η ολοένα και μεγαλύτερη προσπάθεια προσαρμογής στα επακόλουθα των κρίσεων αυτών.

Κοινός παρονομαστής όμως όλων των μορφών κρίσεων, είναι ο άνθρωπος. Τόσο ως δημιουργός τους, όσο και ως αποδέκτης των συνεπειών που αυτές δημιουργούν.

Μιας τέτοιας μορφής λοιπόν, είναι και η Κρίση. Η κρίση των αξιών. Μία κρίση που ταλανίζει τις κοινωνίες αρκετά χρόνια τώρα, αλλά έχει την τάση να γίνεται πιο έντονη με την πάροδο του χρόνου.

Μία κρίση που έχει πολυεπίπεδες συνέπιες. Μία κρίση που την καθιστά πιο επικίνδυνη και πιο επιζήμια από όλες τις άλλες, καθώς τα αποτελέσματα και οι επιπτώσεις της, δύναται να εμφανιστούν ετεροχρονισμένα και να διαρκέσουν, ως μία νέα πραγματικότητα και κανονικότητα απολύτως φυσιολογική και αποδεκτή.

Ο άνθρωπος, πρέπει να επιβιώσει μέσα στις κρίσεις, είτε αμβλύνοντας τις επιπτώσεις τους, είτε αντιμετωπίζοντας τα αίτια που τις προκάλεσαν. Τι μπορεί όμως να κάνει για την κρίση των αξιών; Τι μπορεί να κάνει ως μέρος της κοινωνίας που διανύει αυτήν την κρίση;

Η κρίση των αξιών, δεν είναι τίποτα άλλο από την έλλειψη αυτών. Δηλαδή, τη μη ύπαρξη αξιακών στοιχείων στην κοινωνία. Τα κοινωνικά φαινόμενα και οι κοινωνίες γενικότερα, διέπονται από τους ίδιους νόμους της φύσης όπως κάθε τι (που γνωρίζουμε ως τώρα) που υπάρχει σε αυτήν. Ένα τέτοιο γνώρισμα είναι και το γεγονός πως η φύση δεν δέχεται το κενό.

Το κενό αυτό, σε μία κοινωνία που ταλανίζεται από μία διαρκή κρίση αξιών και αρχών, είναι καταδικασμένη να γεμίζει με ατομικισμό, συνδιαλλαγή, τοξικότητα, αδικία, εγκληματικότητα και πολλά άλλα. Μπορεί δηλαδή, να είναι τελικά και η οριστική αλλοίωση ακόμη και της έννοιας της κοινωνίας.

Πώς μπορεί να μην επηρεαστεί από αυτή την κρίση και η πολιτική; Δεν μπορεί. Και δυστυχώς υπάρχει ο κίνδυνος να επηρεαστεί πρώτη. Να εμφανιστούν σε αυτή όλα τα δεινά της κοινωνικής αυτής κρίσης. Ελλοχεύοντας ο κίνδυνος της παντελούς απαξίωσης της από την ίδια την κοινωνία στην οποία και απευθύνεται. Σε αυτό το σημείο βρισκόμαστε σήμερα. Απαξίωση των θεσμών, των αξιών και του κάθε τι διατηρεί τη συνοχή και υπηρετεί την κοινωνία.

Οι κοινωνίες υπακούν στους νόμους της φύσης, και η φύση επιζητά συνεχώς την αλλαγή.
Την αλλαγή αυτού του φαινομένου πρέπει να επιδιώξουμε όλοι. Οι πολιτικοί οφείλουν να είναι το παράδειγμα προς αυτή την αλλαγή. Να προασπίζονται κάθε τι έχει αξιακό χαρακτήρα και να διασφαλίζουν τις διαδικασίες με ήθος, δικαιοσύνη και γνώμονα το κοινωνικό συμφέρον.

Ίσως χρειαστεί χρόνο, όμως μόνο έτσι θα σταματήσει ο ατέρμονος κύκλος των αλλεπάλληλων κρίσεων.
Εν μέσω αυτής της προεκλογικής περιόδου, δράττομαι της ευκαιρίας να ευχηθώ οι εκλογείς να είναι σοφότεροι των εκλέξιμων.