Μαρία Καρίκη: Πόσο χρόνο χρειάζεσαι μετά από μία προδοσία;

Rodiaki NewsRoom

Γράφει η Μαρία Καρίκη

Ψυχολόγος, Msc

Σε όλη μας τη ζωή υπάρχουμε και εξελισσόμαστε μέσα από τις σχέσεις. Αρχικά, είναι η οικογένεια, μετά το σχολείο, οι συνομήλικοι και ό,τι άλλα κοινωνικά πλαίσια μπορούμε να συναντήσουμε στην πορεία. Μαθαίνουμε να αλληλεπιδράμε και ανάλογα με την εγγύτητα και την εξοικείωση δενόμαστε και αναπτύσσουμε προσδοκίες ο ένας για τον άλλο. Οι υγιείς σχέσεις δεν είναι εξαρτητικές, αλλά ισότιμες και ποιοτικές. Κανονικά, μας ωριμάζουν και μας «αναβαθμίζουν». Τι συμβαίνει, όμως, όταν εμπλεκόμαστε σε σχέσεις που δεν έχουν αίσιο τέλος;

Ο άνθρωπος, όταν εμπιστευτεί κάποιον και νιώσει ασφαλής μαζί του, επενδύει συναισθηματικά σε αυτή τη σχέση, ό,τι είδους και να είναι (φιλική, ερωτική, επαγγελματική...). Αφήνεται να είναι ο εαυτός του και νιώθει ελεύθερος να εκφραστεί όπως θέλει. Στην περίπτωση, όμως, που συμβεί μια προδοσία όλα αλλάζουν αμέσως. Καταρχήν, επικρατεί το στοιχείο του αιφνιδιασμού. Το άτομο που υπέστη την προδοσία, εκτός από προδομένος, νιώθει σοκαρισμένος. Προφανώς, δεν περίμενε αυτό που «είχε» με το άλλο άτομο να καταλήξει έτσι. Δεν περίμενε να ανακαλύψει ό,τι ανακάλυψε. Η αρχική άποψη που είχε για το άτομο που τον πρόδωσε καταρρέει με τον χειρότερο τρόπο, κάνοντάς τον να αισθάνεται εξαπατημένος, θυμωμένος, απογοητευμένος και λυπημένος.

Κάποιες προδοσίες στη ζωή μας μπορεί να έχουν τη δύναμη να μας στιγματίσουν για πολύ καιρό. Ανάλογα με το πόσα νιώθαμε για το άτομο που μας πρόδωσε, ανάλογα με το πόσο καιρό γνωριζόμασταν και ανάλογα με το «μέγεθος» της προδοσίας, θα χρειαστεί κι ο αντίστοιχος χρόνος για να συνέλθουμε. Επειδή η σχέση διακόπτεται βίαια και αιφνίδια, ο πόνος θα είναι πολλαπλάσιος, γιατί δεν έκλεισε ποτέ ο κύκλος σύνδεσης ανάμεσα σε δύο ανθρώπους ομαλά και σταδιακά. Η συναισθηματική ζημιά εξαρτάται και από την προσωπικότητα του ατόμου που υπέστη την προδοσία. Διαθέτει την ψυχική ανθεκτικότητα να τη διαχειριστεί; Διαθέτει τις απαιτούμενες δεξιότητες να σταθεί σύντομα στα πόδια του; Έχει ένα υποστηρικτικό δίκτυο να τον βοηθήσει στην επούλωση των «πληγών» του;

Ωστόσο, μετά από κάθε τέλος, ξέρουμε ότι απαιτείται ένα εύλογο χρονικό διάστημα, έτσι κι αλλιώς, για να συνειδητοποιήσει το άτομο τι ακριβώς έχει συμβεί, να αποδεχτεί το γεγονός, να συμφιλιωθεί με την έκβαση της ιστορίας και να μπορέσει να συνεχίσει τη ζωή του. Ο χρόνος αυτός μπορεί να είναι πολύ διαφορετικός για τον καθένα, ανάλογα με το πόσο πολύ «δουλεύει» με τον εαυτό του. Η μεταβατική περίοδος από το συμβάν προς μια καλύτερη εσωτερική διαχείριση είναι μια πορεία με πολλές διακυμάνσεις, υποτροπές, θυμό, στεναχώρια, αναμνήσεις, μελαγχολία και νοσταλγία των καλών στιγμών. Το επιτρέπουμε στον εαυτό μας όλο αυτό, γιατί είναι και ένα είδος «πένθους». Πενθούμε το τέλος που δεν περιμέναμε και παλεύουμε ακόμα μέσα μας με τη δυσάρεστη έκπληξη σχετικά με το πώς μπόρεσε ο άλλος άνθρωπος να μας φερθεί με αυτό τον τρόπο. Τα «γιατί» μπορεί να βασανίζουν για καιρό το άτομο που αναρωτιέται...

Πώς είναι η ζωή μετά την προδοσία; Ο χρόνος κυλάει αργά. Είσαι συναισθηματικά μουδιασμένος, μπλοκαρισμένος, «παγωμένος». Δεν ξέρεις αν μπορείς να ξαναεμπιστευτείς τους ανθρώπους και δεν ξέρεις κιόλας αν το θες ξανά. Προσπαθείς να δημιουργήσεις μια νέα καθημερινότητα, αλλά παρ' όλα αυτά νιώθεις ότι δεν μπορείς να είσαι ποτέ ξανά ο ίδιος.

Ένα κομμάτι σου έφυγε για πάντα μαζί με αυτή τη σχέση. Ίσως, ήταν το κομμάτι της «αθωότητάς» σου. Ίσως κι όλα αυτά που περίμενες να ζήσεις και να κάνεις με αυτό το άτομο και δεν έγιναν ποτέ! Παρόλα αυτά θα βγει μια νέα εκδοχή του εαυτού σου που θα συνεχίσει τη ζωή σου. Τραυματισμένος, ίσως, αλλά πιο δυνατός και πιο υποψιασμένος ότι οι ανθρώπινες σχέσεις δεν είναι ποτέ προβλέψιμες.

Μεγαλώνοντας και περνώντας από παρόμοιες τέτοιες καταστάσεις, ο άνθρωπος ωριμάζει. Μετά την «πρώτη» προδοσία, τα πράγματα είναι λιγότερο επώδυνα. Ξέρεις ότι το έχεις ξαναπεράσει και ότι μπορείς να ανακάμψεις. Συμφιλιώνεσαι με την ιδέα ότι οι σχέσεις είναι ρευστές και ότι ανά πάσα στιγμή μπορούν να αλλάξουν τροπή. Πάλι δεν θα σου αρέσει, αλλά ξέρεις πια ότι δεν μπορείς να κάνεις κάτι για όποιον θέλει να φύγει μακριά από σένα.

Ξέρεις ότι η προσωπικότητα και η ηθική του καθενός δεν είναι δική σου υπόθεση ή ευθύνη και ότι ανάλογα με το πώς θα σου φερθεί κάποιος θα είναι η δική του ποιότητα που θα αντανακλάται στην επιλογή και στην πράξη του. Έτσι κι αλλιώς, αργά ή γρήγορα οι άνθρωποι «αποκαλύπτονται» ως προς το ποιοι πραγματικά είναι. Δεν μπορείς να υποκρίνεσαι ή να καταπιέζεσαι για καιρό.

Ας κρατήσουμε, λοιπόν, δίπλα μας εκείνους που είναι αυθεντικοί, ειλικρινείς, έντιμοι απέναντί μας. Όλα τα άλλα, άλλωστε δεν τα έχουμε ανάγκη στη ζωή μας...Μόνο σύγχυση, φθορά και ψυχικό κόστος θα μας επιφέρουν. Καθετί που είναι να τελειώσει, ίσως δεν ήταν αρκετό για να μείνει στη ζωή μας... Η εκλογίκευση και η αυτοπροστασία είναι τα μόνα «εργαλεία» που θα μας βοηθήσουν να επανερχόμαστε σε δύσκολες συναισθηματικές φάσεις στη ζωή μας!