Μέτρα για την αποτροπή διακίνησης ψηφιακού υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο

Φίλιππος Ζάχαρης

Ο παρατεταμένος εγκλεισμός και ο αποκλεισμός των επαφών πέρα από προβλήματα άμεσης επικοινωνίας που προκάλεσε, επέφερε και πολλά άλλα προβλήματα ειδικά από τη στιγμή που τα πάντα γίνονταν από το διαδίκτυο, από την εργασία μέχρι την καθημερινή επικοινωνία και παντός είδους συναλλαγές.

Τα προβλήματα αυτά συσσωρεύθηκαν δημιουργώντας μία εκρηκτική κατάσταση σε πολλά επίπεδα. Μέσω διαδικτύου διακινήθηκαν και πολλά βίντεο που σε πολλές των περιπτώσεων παραβίαζαν κάθε μορφή ιδιωτικότητας αλλά πάνω απ’ όλα προκάλεσαν ανησυχία σε κοινωνικό αλλά και πολιτικό επίπεδο.

Μεταξύ του ψηφιακού υλικού που διακινήθηκε ένα μεγάλο ποσοστό ανήκε σε περιπτώσεις σεξουαλικής κακοποίησης.
Στη διάρκεια της πανδημίας λοιπόν αυξήθηκε ανησυχητικά ο όγκος του ψηφιακού υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο.
Για τον λόγο αυτό στην Ευρώπη κινητοποιήθηκαν προκειμένου να ληφθούν όσο το δυνατόν πιο γρήγορα έγκαιρα μέτρα για την αποτροπή διακίνησης αυτού ακριβώς του ψηφιακού υλικού.

Στο πλαίσιο αυτό, το Κοινοβούλιο ενέκρινε με 537 ψήφους υπέρ, 133 κατά και 24 αποχές μια νέα νομοθετική πράξη που στόχο έχει την αποτελεσματικότερη προστασία των παιδιών από τη σεξουαλική κακοποίηση και εκμετάλλευση όταν χρησιμοποιούν υπηρεσίες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, διαδικτυακών συνομιλιών και ανταλλαγής μηνυμάτων.

Η συμφωνία που επετεύχθη τον Απρίλιο προβλέπει την προσωρινή παρέκκλιση από το άρθρο 5(1) και από το άρθρο 6(1) της οδηγίας 2002/58/ΕΚ, τα οποία προστατεύουν το απόρρητο των επικοινωνιών και των δεδομένων κίνησης. Η μέγιστη διάρκεια ισχύος του κανονισμού έχει οριστεί στα τρία χρόνια. Σε περίπτωση που στο μεσοδιάστημα υπάρξει συμφωνία για νέους, μόνιμους κανόνες κατά της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο, ο προσωρινός κανονισμός θα πάψει να ισχύει.

Οι πάροχοι υπηρεσιών θα πρέπει να χρησιμοποιούν τεχνολογίες που παραβιάζουν στον μικρότερο δυνατό βαθμό την ιδιωτική ζωή των χρηστών.
Ο εντοπισμός διαδικτυακού υλικού που σχετίζεται με τη σεξουαλική κακοποίηση παιδιών γίνεται με τη χρήση εξειδικευμένων τεχνολογιών που σαρώνουν κάθε είδους περιεχόμενο, όπως εικόνες, κείμενα και δεδομένα κίνησης.

Για τον εντοπισμό περιστατικών αποπλάνησης ανηλίκων στο διαδίκτυο, για εικόνες και βίντεο χρησιμοποιούνται τεχνολογίες κατακερματισμού, ενώ για την ανάλυση κειμένων ή δεδομένων κίνησης χρησιμοποιούνται ταξινομητές και τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης. Οι νέοι κανόνες δεν θα αφορούν τη σάρωση ακουστικής επικοινωνίας.

Οι ευρωβουλευτές επέμειναν στην ανάγκη να θεσπιστούν κατάλληλες διαδικασίες και μηχανισμοί προσφυγής, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι θα μπορούν να υποβάλλουν καταγγελίες όσοι θεωρούν ότι τα δικαιώματά τους έχουν παραβιαστεί. Χάρη στην εκ των προτέρων εκτίμηση αντικτύπου και στις προβλεπόμενες διαδικασίες διαβούλευσης, οι εθνικές αρχές προστασίας δεδομένων θα έχουν καλύτερη εποπτεία σχετικά με τις τεχνολογίες που χρησιμοποιούν οι πάροχοι υπηρεσιών.

Ο κανονισμός θα πρέπει πλέον να εγκριθεί επισήμως από το Συμβούλιο και στη συνέχεια θα δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Θα τεθεί σε ισχύ τρεις ημέρες μετά τη δημοσίευσή του.
Η συγκεκριμένη τροποποίηση της νομοθεσίας ήταν αναγκαία, προκειμένου να μπορούν οι πάροχοι διαδικτυακών υπηρεσιών να συνεχίσουν να εφαρμόζουν εθελοντικά μέτρα για την καταπολέμηση και την πρόληψη της διάδοσης υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο, έπειτα από την πλήρη εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Κώδικα Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών τον Δεκέμβριο του 2020.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σκοπεύει να καταθέσει πρόταση για μια πιο μόνιμη λύση για την αντιμετώπιση του προβλήματος εντός του 2021.
Ας ελπίσουμε πως από αυτού του είδους την κινητοποίηση που γίνεται πλέον σε όλη την Ευρώπη να ευαισθητοποιηθεί μεγάλο μέρος του κόσμου αλλά πάνω απ΄όλα οι γονείς που θα πρέπει να προσέχουν πολύ την δραστηριότητα των παιδιών τους στο διαδίκτυο.

Η προστασία από απειλητικές παρενοχλήσεις αλλά και η αποτροπή διάδοσης υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να λάβει πανευρωπαϊκό και σε συνέχεια παγκόσμιο χαρακτήρα και ο λόγος είναι ότι το πρόβλημα αυτό έχει πάρει πολύ μεγάλες διαστάσεις.