«Παραλλάξεις», ένα ταξίδι από τη φωτογραφία στην τέχνη

Rodiaki NewsRoom

Γράφει o
Αγαπητός Ξάνθης
Αρχιτέκτονας

Όταν ο Δημήτρης Προκοπίου μου παράδωσε τη σύνθεσή του με τίτλο «Παραλλάξεις», εκδόσεις: «Ροδακιό (2022)», αισθάνθηκα το σκίρτημα του δημιουργού να με κυκλώνει σε φάση ανάτασης.

Το βιβλίο-πόνημα περιλαμβάνει μια σειρά από φωτογραφικές αποκαλύψεις με τον φακό του Δημήτρη. Τον γνώρισα ως εμπειρογνώμονα του τουρισμού και τον συναντώ τώρα ως καλλιτέχνη φωτογράφο.

Πάντοτε υποστήριζα ότι το ποιοτικό ταξίδι στον τουριστικό χώρο είναι μια μορφή τέχνης. Εισπράττεις, διερευνάς, ψηλαφίζεις, αναγνωρίζεις, συναναστρέφεσαι άλλα άτομα, άλλους τόπους. Γίνεσαι από τουρίστας, επισκέπτης.

Το ταξίδι ως φιλοσοφία κρύβει μία μαγεία, μια μυστικότητα, μια ουτοπία που οφείλει ο επισκέπτης να τα ανακαλύψει αποκρούοντας την καταναλωτική, «στεγνή» αντίληψη του τουρισμού.

Οι αναζητήσεις και τα οράματα ενός ταξιδιώτη φεύγουν σε προοπτική του χώρου και του χρόνου χωρίς αναστολές ανακαλύπτοντας περισσότερο τα εσωτερικά ερεθίσματα.

Ο Καζαντζάκης έβαζε το ταξίδι ως ένα στοιχείο του ονείρου που μετατρέπεται σε τέχνη και ανακαλύψεις για να καταλήξουν σε αποκαλύψεις του εσωτερικού κόσμου, που ουσιαστικά είναι αυτός που αντιπροσωπευτεί την αληθινή επαφή, τον ανθεκτικό μύθο της ιστορίας.

Πόσο κοντά είναι αυτά που παρουσιάζει ο Δημήτρης στο βιβλίο του!
Παντρεύει με αριστουργηματικό τρόπο τη θάλασσα με τη Ρόδο, τη Μύκονο με τις μούσες. Τέσσερα κεφάλαια, τέσσερις «αλληλούχιες» προσεγγίσεις.

Η θάλασσα για τον Δημήτρη είναι μια πηγή ζωής, από το χέρσο στην κίνηση, από το σταθερό στο ταξίδι της φαντασίας, από το στατικό στο κύμα.
Η Ρόδος, γεμάτη μνήμες, πολιτισμό, φύση, Ιππότες αλλά και η Ελλάδα με τη γαλανόλευκη να κυματίζει στα χέρια των ένστολων μαθητών σε μια παρέλαση μπροστά από το νομαρχιακό μέγαρο.

Η Μύκονος στο τρίτο κεφάλαιο, έρχεται να φωτίσει το θαμπό για να το κάνει λάμψη, το ζεστό γαλάζιο με το εκθαμβωτικό λευκό να καταλήξει σε μια ψυχρή εικόνα του σήμερα όπου τρία πρόσωπα στέκονται ακίνητα να μιλούν στο κινητό τηλέφωνο χωρίς να έχουν την αίσθηση του ευλογημένου χώρου. Η μεγάλη αντίθεση.
Λένε ότι ο χώρος από την Αρχαιότητα παρουσιάζεται ως το όριο του χάους (χάος-όρος).

Ο δε συνοδευτικός τόπος, έχει συγκεκριμένη διάσταση, έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά. Για αυτό στην πολεοδομία λένε ότι δεν υπάρχει κοινωνία χωρίς χώρο και τόπο. Γιατί ακριβώς, ο χώρος προσδιορίζει την τοπικότητα μέσα από την κοινωνική ολότητα.

Και ο Δημήτρης προσδιορίζει πολλές φόρες τον τόπο με τη δική του ματιά, με τα δικά του δεδομένα. Γίνεται ένας ευαίσθητος παρατηρητής με βάθος και πλάτος απομονώνοντας υπερφίαλους τουριστικούς ακροβατισμούς.

Στο τελευταίο κεφάλαιο που παρουσιάζεται με τον τίτλο «Μούσες», η γυναίκα κατακτά την παρουσίαση. Η στιγμή, η θηλυκότητα, το σώμα, το μαυρόασπρο γίνονται εικόνες βιωμάτων που αναδύουν την εσωτερική αναζήτηση της κρυφής ψυχοσύνθεσης του φωτογράφου. Όλα βγαίνουν στην επιφάνεια του φακού.

Εικόνες που έρχονται προσκεκλημένες στη συναισθηματική νοημοσύνη, συνδέονται άμεσα με τη γνωστική αντίληψη σ’ ένα μείγμα ισορροπίας κατορθώνοντας μια πλήρη αρτιότητα μεταξύ συγκινησιακού και λογικού νου.

Αυτό είναι το απαύγασμα του προσφερόμενου έργου του Δημήτρη Προκοπίου μέσα από τις -89- σελίδες του, με την άρνηση και την κατάφαση, με το ταξίδι και τον σταθμό, με τα «ναι» και τα «ίσως».

Δεν γνωρίζω τι υπερισχύει από τα δύο που καταπιάνεται συστηματικά ο Δημήτρης, είναι αυτό του τουρισμού ή εκείνο της φωτογραφίας;
Είναι βέβαιο ότι και τα δύο ξεκινούν για τον συντάκτη, από μία αφετηρία σκέψης, που την ονοματίζουμε χάρη συντομίας: ΤΕΧΝΗ.
Πάντα επιτυχίες Δημήτρη.

Υ.Γ. Το παρόν πόνημα παρουσιάστηκε στο κοινό της Ρόδου, στο κηποθέατρο «ΡΟΔΟΝ» σε μια ξάστερη βραδιά όπως είναι και το περιεχόμενο του βιβλίου…
* Μεταδιδακτορικός υπότροφος του Πανεπιστήμιου Αιγαίου και τ. δ/ντης του ΕΟΤ