«Ανατροπή» με τον νέο Ενιαίο Κώδικα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση

Rodiaki NewsRoom

«Ανατροπή» θα συντελεστεί στην Τοπική Αυτοδιοίκηση με τις προτάσεις που φέρνει σε διαβούλευση η κυβέρνηση για τη σύνταξη του νέου Ενιαίου Κώδικα που θα τη διέπει, όπως προκύπτει από τα δέκα σημεία που ανέλυσε χθες, κατά την ομιλία του στο συνέδριο, ο υπουργός Εσωτερικών, Θοδωρής Λιβάνιος, μεταξύ των οποίων είναι και η κατάργηση του β’ γύρου των δημοτικών εκλογών!

Σύμφωνα με την πρόταση του υπουργείου, λοιπόν, οι δημοτικές και περιφερειακές Αρχές θα εκλέγονται από την πρώτη Κυριακή, αφού οι ψηφοφόροι θα πηγαίνουν στις κάλπες με δύο επιλογές για δήμαρχο ή περιφερειάρχη. Σε περίπτωση που η παράταξη η οποία θα αναδειχθεί πρώτη δεν συγκεντρώσει πάνω από 50% , θα εκλέγεται η δεύτερη!

Επίσης, οι εκλογές θα διεξάγονται την τελευταία Κυριακή του Νοεμβρίου, ώστε να έχει τελειώσει και η σεζόν, όπως είπε ο υπουργός ενώ εξετάζεται και η δυνατότητα της ηλεκτρονικής ψήφου.

Ακόμη, σε περιπτώσεις όπου λόγω παραίτησης της πλειοψηφούσας παράταξης, ένας δήμος μείνει χωρίς διοίκηση, θα μπορούν να διεξάγονται επαναληπτικές τοπικές εκλογές. Παράλληλα, έδωσε τέλος στα σενάρια για αλλαγή του «χωροταξικού» στην Αυτοδιοίκηση, λέγοντας ότι θα συνεχίσουμε με 332 δήμους και 13 περιφέρειες.

Όπως ήταν φυσικό, τα παραπάνω προκάλεσαν κάποιες… «δονήσεις» στην αίθουσα και σε κάποια σημεία ακόμη και χειροκροτήματα. Με αυξημένο ενδιαφέρον αναμένονται βέβαια και οι εξαγγελίες του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, που σύμφωνα με πληροφορίες θα έρθει στη Ρόδο και θα μιλήσει στο συνέδριο απόψε στις 7:00 το βράδυ.

Οι σημαντικότερες αλλαγές, οι οποίες τίθενται σε διαβούλευση για τη σύνταξη του νέου Ενιαίου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι οι παρακάτω:

Α. Αλλαγές στην εκλογική διαδικασία για τις αυτοδιοικητικές Αρχές
1. Εκλογή δημοτικών και περιφερειακών Αρχών σε έναν και μόνο γύρο
Οι δημοτικές και περιφερειακές αρχές της χώρας θα εκλέγονται σε έναν και μόνο γύρο. Ο εκλογέας θα έχει τη δυνατότητα επιλογής και δεύτερου συνδυασμού, στο ίδιο ψηφοδέλτιο. Σε περίπτωση που κανένας συνδυασμός δεν συγκεντρώσει το 50% + 1 ψήφο επί των έγκυρων ψήφων της πρώτης επιλογής, οι δύο πρώτοι σε ψήφους συνδυασμοί προκρίνονται στη δεύτερη φάση καταμέτρησης.

Οι δεύτερες ψήφοι (δεύτερη επιλογή) των ψηφοδελτίων των συνδυασμών που μένουν εκτός της δεύτερης φάσης προστίθενται στις ψήφους των δύο πρώτων συνδυασμών. Επιτυχών συνδυασμός θα ανακηρύσσεται όποιος έχει συγκεντρώσει α) κατά την πρώτη φάση, το 50% + 1 ψήφο επί των εγκύρων της πρώτης επιλογής ή β) κατά τη δεύτερη φάση, τις περισσότερες ψήφους μεταξύ των δύο πρώτων συνδυασμών, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται οι δεύτερες ψήφοι των ψηφοδελτίων των συνδυασμών που αποκλείστηκαν από τη δεύτερη φάση.

Η προτεινόμενη αλλαγή του εκλογικού συστήματος, αφενός, επιλύει το πρόβλημα της μειωμένης συμμετοχής των εκλογέων στον δεύτερο γύρο των αυτοδιοικητικών εκλογών και, αφετέρου, εξαλείφει το σημαντικό κόστος διενέργειας του δεύτερου γύρου.

2. Προαιρετική ηλεκτρονική ψηφοφορία στις εκλογές δήμων και περιφερειών
Δίνοντας ένα ακόμη εργαλείο για τη διευκόλυνση των εκλογέων στην άσκηση του εκλογικού τους δικαιώματος, μετά την επιτυχημένη εισαγωγή της επιστολικής ψήφου στις Ευρωεκλογές του 2024, το υπουργείο Εσωτερικών προανήγγειλε την εισαγωγή της δυνατότητας ηλεκτρονικής ψηφοφορίας για τις αυτοδιοικητικές εκλογές για όποιον εκλογέα το επιθυμεί, διατηρώντας παράλληλα την κλασική ψηφοφορία με φυσική παρουσία.

3. Κήρυξη πρόωρων εκλογών, εντός των 3 πρώτων ετών της πενταετούς θητείας, για το υπόλοιπο της θητείας
Η δυνατότητα αυτή θα μπορεί να αξιοποιηθεί εφόσον συμφωνούν τα 4/5 του συνολικού αριθμού των μελών του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου και ο δήμαρχος ή περιφερειάρχης αντίστοιχα. Με την αλλαγή αυτή μπαίνει τέλος σε φαινόμενα διοικητικής παράλυσης που δημιουργούνται σε περιπτώσεις ανεξαρτητοποίησης δημοτικών συμβούλων.

4. Ορισμός επιπλέον υποψηφίων συμβούλων χωρίς σταυρό προτίμησης
Κάθε συνδυασμός θα μπορεί να ορίσει επιπλέον υποψηφίους έως:

• 1 υποψήφιο σε συμβούλια με έως 19 μέλη

• 2 υποψηφίους σε συμβούλια με 25 έως 39 μέλη

• 3 υποψηφίους σε συμβούλια με 43 μέλη.

Οι υποψήφιοι αυτοί εκλέγονται μόνο αν ο συνδυασμός τους ανακηρυχθεί νικητής των εκλογών. Στόχος της αλλαγής είναι η προσέλκυση ικανών επιστημόνων και υποψηφίων εγνωσμένου κύρους, οι οποίοι μπορούν να συνεισφέρουν στις τοπικές κοινωνίες.

5. Δημιουργία ποσόστωσης για τη συμμετοχή υποψηφίων ηλικίας έως 30 ετών στους αυτοδιοικητικούς συνδυασμούς
Στόχος η ενίσχυση της συμμετοχής των νέων στη διοίκηση των τοπικών υποθέσεων.

6. Κατάργηση της δυνατότητας απόσπασης αιρετών δημοσίων υπαλλήλων λόγω εκλογής
Η εκλογή αποτελεί στάση προσφοράς στα κοινά και δεν πρέπει να εργαλειοποιείται ως όχημα αποσπάσεων, αποδυναμώνοντας υπέρμετρα τη στελέχωση δημόσιων υπηρεσιών.

7. Μείωση του αριθμού των υποψηφίων συμβούλων σε έως 50% επιπλέον των θέσεων, αντί 150% που ισχύει σήμερα
Με τη μείωση του συγκεκριμένου ποσοστού, ένας συνδυασμός δημοτικών εκλογών σε ένα συμβούλιο 31 μελών, αντί για έως 78 υποψηφίους, που μπορούσε να είχε το 2023, θα έχει 47.

8. Εκλογή των δημοτικών συμβούλων ενιαία στο σύνολο του δήμου και όχι ανά δημοτική ενότητα
15 χρόνια μετά την εφαρμογή του Καλλικράτη και τις συνενώσεις των καποδιστριακών δήμων, δεν υφίσταται πλέον λόγος να διατηρείται η διακριτή εκλογική περιφέρεια.

9. Ενιαίο παράβολο συνδυασμού
Το ύψος του παραβόλου θα είναι ανάλογο με τον πληθυσμό του δήμου ή της περιφέρειας.

10. Διεξαγωγή των εκλογών την τελευταία Κυριακή του Νοεμβρίου
Η αλλαγή αυτή θα μειώσει το χρονικό διάστημα από τη διεξαγωγή των εκλογών μέχρι την ανάληψη καθηκόντων από τις νέες αρχές, μειώνοντας, αντίστοιχα, το ενδεχόμενο κενό εξουσίας.