Γιάννης Παππάς: «Η γνώση του Διεθνούς Δικαίου και η ενίσχυση της νησιωτικότητας αποτελούν στοιχεία εθνικής στρατηγικής»

Rodiaki NewsRoom

Στην επιστημονική εκδήλωση του Δικηγορικού Συλλόγου Ρόδου, με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου του δικηγόρου και διεθνολόγου Γεωργίου Ι. Νούλα, «Η Αμφισημία των αποφάσεων των Διεθνών Δικαστηρίων για την αναγνώριση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας σε νησιωτικά κράτη. Η εφαρμογή στο Αιγαίο και η ελληνική διπλωματική ανάγνωση», παρέστη και απηύθυνε χαιρετισμό ο βουλευτής Δωδεκανήσου Γιάννης Παππάς.

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 1 Οκτωβρίου στην αίθουσα συνεδριάσεων του Δικηγορικού Συλλόγου Ρόδου, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της νομικής και ακαδημαϊκής κοινότητας.

Ο Γιάννης Παππάς συνεχάρη θερμά τον συγγραφέα για μια μελέτη απαιτητική, επίκαιρη και ιδιαίτερα χρήσιμη για την ουσιαστική προσέγγιση των ζητημάτων του Δικαίου της Θάλασσας και ειδικότερα της ελληνικής περίπτωσης. Όπως σημείωσε, ο τίτλος του βιβλίου αποτυπώνει με ακρίβεια τη δυσκολία ενός σύνθετου ζητήματος, στο οποίο οι κανόνες του Διεθνούς Δικαίου συνδέονται με την εφαρμογή τους, τη διεθνή νομολογία, τις ιδιαίτερες γεωγραφικές συνθήκες κάθε υπόθεσης και την αναζήτηση μιας δίκαιης λύσης.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα άρθρα 74 και 83 της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας, τα οποία αφορούν την οριοθέτηση της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας. Όπως τόνισε, οι συγκεκριμένες διατάξεις προσδιορίζουν τον επιδιωκόμενο σκοπό, δηλαδή μια συμφωνία που θα οδηγεί σε δίκαιη λύση, χωρίς να επιβάλλουν μία συγκεκριμένη και αποκλειστική μέθοδο οριοθέτησης. Αυτή ακριβώς η απουσία ενός απολύτως μηχανικού κανόνα καθιστά τη διεθνή νομολογία ιδιαίτερα σημαντική.

Ο βουλευτής Δωδεκανήσου αναφέρθηκε επίσης στην εξέλιξη της διεθνούς νομολογίας μέσα από συγκεκριμένες υποθέσεις, από την Υφαλοκρηπίδα της Βόρειας Θάλασσας και τον Κόλπο του Μέιν έως τη Γροιλανδία και το Γιαν Μαγιέν, το Κατάρ και το Μπαχρέιν, τη Μαύρη Θάλασσα και τη νήσο Σέρπεντ. Όπως σημείωσε, μέσα από αυτές τις αποφάσεις αναδεικνύεται ότι έννοιες όπως η ίση απόσταση, οι ειδικές περιστάσεις, η αναλογικότητα και η ευθυδικία δεν λειτουργούν πάντοτε με τον ίδιο τρόπο, αλλά εξετάζονται σε συνάρτηση με τα ιδιαίτερα δεδομένα κάθε υπόθεσης.

Ιδιαίτερη σημασία, όπως υπογράμμισε, έχει για τη Δωδεκάνησο και την Ελλάδα η αναφορά της μελέτης στο Καστελλόριζο. Ο συγγραφέας εξετάζει την υφαλοκρηπίδα και τη δυνητική ΑΟΖ του νησιού, καθώς και τη διάκριση ανάμεσα στην ύπαρξη δικαιωμάτων των νησιών και στην επήρεια που μπορεί να έχουν κατά την τελική οριοθέτηση.

«Ως βουλευτής Δωδεκανήσου, διαβάζω αυτή τη μελέτη και αναπόφευκτα η σκέψη μου πηγαίνει στο Καστελλόριζο», ανέφερε ο Γιάννης Παππάς, τονίζοντας ότι η υπεράσπιση των ελληνικών θέσεων απαιτεί γνώση της Σύμβασης, γνώση της διεθνούς νομολογίας, σοβαρή προετοιμασία και σταθερή διπλωματική επιχειρηματολογία.

Στη συνέχεια, ο Γιάννης Παππάς συνέδεσε τη συζήτηση για το Δίκαιο της Θάλασσας με τη σημασία της νησιωτικότητας για την Ελλάδα. Όπως τόνισε, «η Ελλάδα δεν είναι απλώς μια χώρα που έχει νησιά. Είναι μια χώρα που έχει δομηθεί ιστορικά, οικονομικά και γεωπολιτικά γύρω από τη θάλασσα και τη νησιωτικότητά της». Για τον λόγο αυτό, η ενίσχυση των νησιών δεν αποτελεί μόνο ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης ή περιφερειακής ανάπτυξης, αλλά και ζήτημα εθνικής στρατηγικής.

Αναφέρθηκε παράλληλα στην ανάγκη ουσιαστικότερης συνταγματικής κατοχύρωσης της νησιωτικότητας, σημειώνοντας ότι η ιδιαίτερη μεταχείριση των νησιών θα πρέπει να μεταφράζεται σε συγκεκριμένες και διαρκείς πολιτικές, οι οποίες λαμβάνουν υπόψη το αυξημένο κόστος, τις ιδιαίτερες συνθήκες και τις ανάγκες των νησιωτικών κοινωνιών. Όπως ανέφερε, «σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, η νησιωτικότητα δεν είναι εξαίρεση· είναι βασικό στοιχείο της ίδιας της γεωγραφικής, οικονομικής και εθνικής της ταυτότητας».

Ο Γιάννης Παππάς υπογράμμισε ακόμη ότι η νησιωτική πολιτική χρειάζεται ολοκληρωμένη στρατηγική, η οποία θα αντιμετωπίζει ταυτόχρονα τις μεταφορές και την προσβασιμότητα, την υγεία και την εκπαίδευση, την ενέργεια και το νερό, τις υποδομές, την επιχειρηματικότητα, τον τουρισμό, την ψηφιακή συνδεσιμότητα, την προστασία του περιβάλλοντος και την αξιοποίηση των αναπτυξιακών δυνατοτήτων των νησιών.

«Ένα νησί που έχει πληθυσμό, οικονομική δραστηριότητα, υποδομές, σχολεία, υγεία, συνδέσεις, επιχειρήσεις και νέους ανθρώπους που μπορούν να παραμείνουν και να δημιουργήσουν στον τόπο τους, είναι ένα ισχυρό νησί. Και ένα ισχυρό νησί σημαίνει μια ισχυρότερη Ελλάδα στη θάλασσα», σημείωσε.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η ανάπτυξη ενός νησιού δεν δημιουργεί από μόνη της νομικά δικαιώματα σε θαλάσσιες ζώνες, καθώς «τα κυριαρχικά μας δικαιώματα θεμελιώνονται στο Διεθνές Δίκαιο». Η ουσιαστική ενίσχυση των νησιωτικών κοινωνιών, όμως, αποτελεί βασικό στοιχείο της πραγματικής παρουσίας της Ελλάδας στον νησιωτικό της χώρο.

«Για εμάς τους Δωδεκανήσιους, αυτή η συζήτηση έχει συγκεκριμένα ονόματα. Ρόδος. Κάρπαθος. Κάσος. Κως. Κάλυμνος. Λέρος. Σύμη. Καστελλόριζο», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι όταν μιλάμε για θαλάσσιες ζώνες στην περιοχή μας, δεν μιλάμε για αφηρημένες γραμμές πάνω σε έναν χάρτη, αλλά για έναν γεωγραφικό χώρο όπου συναντώνται το Διεθνές Δίκαιο, η εξωτερική πολιτική, η ασφάλεια, η οικονομία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.

Κλείνοντας, ο Γιάννης Παππάς υπογράμμισε τη σημασία της σύνδεσης της νομικής γνώσης με τη διπλωματία και συνεχάρη τον Γιώργο Νούλα για την έρευνα και τη συμβολή του στον δημόσιο διάλογο. Όπως σημείωσε, τέτοιες μελέτες βοηθούν τη συζήτηση για τα εθνικά θέματα να ξεφύγει από τις εύκολες διατυπώσεις και να περάσει στην ουσία.

«Χρειαζόμαστε γνώση, τεκμηρίωση, σοβαρότητα και σταθερή προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο», τόνισε, ευχόμενος το βιβλίο να διαβαστεί, να συζητηθεί και να αποτελέσει αφορμή για έναν γόνιμο διάλογο.