Σωτήρης Ντάλης: Συμμαχία για την ευρωπαϊκή ασφάλεια

Rodiaki NewsRoom

Του ΣΩΤΗΡΗ ΝΤΑΛΗ*

«Koalicja» στα πολωνικά σημαίνει «συμμαχία». «Koalicja», είναι επίσης το όνομα της πρώτης στρατιωτικής άσκησης του «Συνασπισμού των Προθύμων», δηλαδή των 35 χωρών που υποστηρίζουν την Ουκρανία.

Η άσκηση ξεκίνησε τη Δευτέρα, θα ολοκληρωθεί την Κυριακή 22 Νοεμβρίου και πραγματοποιείται στο στρατόπεδο εκπαίδευσης της Νόβα Ντέμπα (Nowa Dęba), στη νοτιοανατολική Πολωνία.

Συντονίζεται από το αρχηγείο της Πολυεθνικής Δύναμης για την Ουκρανία (MNF-U - Multinational Force Ukraine) στο Παρίσι. Πρόκειται για το επιχειρησιακό σκέλος του «συνασπισμού των προθύμων», ο οποίος με αυτές τις ασκήσεις, περνά πλέον στο ουσιαστικό στάδιο της δράσης του και συνδέεται με τη «Διακήρυξη του Παρισιού» της 6ης Ιανουαρίου 2026, η οποία περιγράφει λεπτομερώς τις «ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας» που είναι διατεθειμένος να παράσχει ο συνασπισμός για την προστασία της Ουκρανίας από μια νέα ρωσική επίθεση.

Δηλαδή, χρηματοδοτική ενίσχυση των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων, βοήθεια για την αγορά οπλικών συστημάτων, υποστήριξη στην κατασκευή αμυντικών έργων και οχυρώσεων.

Η πολύ σημαντική ευρωπαϊκή άσκηση που εξελίσσεται αυτές τις μέρες στην Πολωνία, προετοιμάστηκε από τη Βρετανία και τη Γαλλία και συμμετέχουν 10+1 χώρες. Γερμανία, Πολωνία, η Ισπανία, η Ολλανδία, το Βέλγιο, Σουηδία, η Λιθουανία, Εσθονία και Τουρκία, η οποία σε συντονισμό με τις δέκα χώρες του «συνασπισμού των προθύμων», θα πραγματοποιήσει ξεχωριστές δραστηριότητες σχετικές με άσκηση ναυτικής αποναρκοθέτησης στη Μαύρη Θάλασσα.

Υπό την καθοδήγηση της Γαλλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου, η Πολυεθνική Δύναμη - Ουκρανία (MNF-U), έχει συγκροτηθεί στο πλαίσιο της λεγόμενης «Συμμαχίας των Προθύμων», δεν έχει επιθετική αποστολή και πρόκειται να αναπτυχθεί μόνο κατόπιν επίσημου αιτήματος του Κιέβου και αφού επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός για τον τερματισμό του πολέμου που προκλήθηκε από τη ρωσική εισβολή το 2022.

Η επιλογή της Πολωνίας δεν είναι τυχαία. Η Βαρσοβία συντονίζει το σκέλος της υποστήριξης προς την Ουκρανία, καθώς το 95% της βοήθειας προς τη χώρα διέρχεται από το πολωνικό έδαφος.

Η άσκηση των 2800 στρατιωτικών, δεν θα αποτελέσει επίδειξη στρατιωτικής ισχύος. Για παράδειγμα, δεν προβλέπεται ανάπτυξη αρμάτων μάχης. Αντίθετα, θα δοκιμαστούν οι διαδικασίες μεταφοράς και διανομής εφοδίων, καθώς και η συμβατότητα των συστημάτων επικοινωνιών.

Οι επιχειρησιακοί στόχοι, περιλαμβάνουν εξάσκηση στη μεταφορά προσωπικού και εξοπλισμού, στον ανεφοδιασμό, στις επικοινωνίες και στην προστασία των μονάδων και μια δοκιμή σε πραγματικές συνθήκες της εφοδιαστικής αλυσίδας (logistics) και του συντονισμού.

Επίσης, η άσκηση αποσκοπεί στη δοκιμή των διαδικασιών μεταφοράς/διοχέτευσης, στη συμβατότητα των μέσων επικοινωνίας και στη βελτίωση των μέτρων αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (anti-drones).

Η άσκηση συμπληρώνεται, από μια αεροπορική συνιστώσα στη Ρουμανία, όπου οι ασκήσεις θα επικεντρωθούν στη βελτίωση των δυνατοτήτων αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones).

Τέλος, περιλαμβάνει και μια ναυτική προσομοίωση (από την Τουρκία) στη Μαύρη Θάλασσα. Πρόκειται για το ναυτικό σκέλος της άσκησης «Koalicja», το οποίο ωστόσο θα προσομοιωθεί μόνο από την Τουρκία.

Το γεωπολιτικό πλαίσιο της άσκησης, εντάσσεται άμεσα στο πνεύμα της «Διακήρυξης των Παρισίων» της 6ης Ιανουαρίου 2026, η οποία επισημοποιεί τη δέσμευση αυτών των κρατών να παράσχουν στην Ουκρανία μακροπρόθεσμη στρατιωτική συνδρομή και ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας για τη μεταπολεμική περίοδο.

Πρόκειται για ένα νέο βήμα και μια πρωτοφανή εξέλιξη για τα ευρωπαϊκά δεδομένα που συνδέεται άμεσα με τη νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης. Η Ελλάδα γιατί απουσιάζει;

*Ο Σωτήρης Ντάλης είναι καθηγητής διεθνών σχέσεων και ευρωπαϊκής ενοποίησης, πρόεδρος του Τμήματος Μεσογειακών Σπουδών: Αρχαιολογία-Γλωσσολογία-Διεθνείς Σχέσεις του Πανεπιστημίου Αιγαίου.