Αγαπητός Ξάνθης: Μια ξεχωριστή παράσταση της θεατρικής ομάδας της Αδελφότητας Κρητών ο «Ψηλορείτης»

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο Αγαπητός Ξάνθης, αρχιτέκτονας

«Στου Μώμου την πορπατηξά» μια άλλη παράσταση της Αδελφότητας Κρητών Ρόδου «ο Ψηλορείτης», που το ροδιακό κοινό απήλαυσε τις προηγούμενες ήμερες.

Ήθη και έθιμα της «λεβεντογέννας» μεταξύ σάτιρας και κοροϊδίας, πειράγματος και αστεϊσμού έρχονται και δένουν σε μια εκδήλωση γέλιου και ευθυμίας.

Το έργο αναφέρεται έξυπνα στον μυθολογικό ελληνικό θεό «Μώμο» που έχει τα χαρακτηριστικά του ψόγου, του σκώμματος, του σαρκασμού, της χλεύης, της ειρωνείας, της κατάκρισης, της κατηγόριας, της ντροπής, της προσωποποίησης της κοροϊδίας και της ζωντανής αποδοκιμασίας. Σήμερα, ο «Μώμος» έχει περάσει στα όρια του καρναβαλιού ως ο θεός της μίμησης, της μεταμφίεσης, του γέλιου, ενώ οι ακόλουθοί του, οι Μωμόγεροι, αποβιώνονται ως έθιμο σε ορισμένες περιοχές της χώρας μας.

Αυτό το όνομα χαρίστηκε και στο φεστιβάλ σάτιρας «Μώμος ο Πατρεύς» που γίνεται κάθε χρόνο στην Πάτρα πριν από το γνωστό Καρναβάλι της. Στο φεστιβάλ αυτό η Αδελφότητα έχει αποσπάσει πλήθος διακρίσεων, παραθέτοντας δρώμενα και χωρατά από τη γνήσια ζωής των κρητικών χαρίζοντας το γέλιο, το φάρμακο για τον σκυθρωπό, το γιατροσόφι για το πόνο και την απελπισία.

Όλα μαζί τα μέλη της θεατρικής ομάδας της Αδελφότητας σαν μια οικογένεια τα χαρίζουν πηγαία και ανοιχτόκαρδα, πλούσια χωρίς εκπτώσεις.

Κρατάω το λογοπαίγνιο που αναφέρθηκε στο έργο με τον «μανάβη» που μπορεί να θεωρηθεί δράση ανάλογα την έκφραση για την ερωτική ανάταση αλλά παράλληλα επάγγελμα ανδρός όταν η στιχομυθία γίνεται πονηρά μεταξύ ανδρός και γυναίκας.

Αυτά και άλλα παρόμοια εκτελεσθέντα στην παράσταση μπορούσαν εύκολα να ακουστούν και σαν σόκιν (shocking) δηλαδή ως αυτά που μπορούν να σοκάρουν επειδή είναι τολμηρά από μια μορφή ερωτικής πράξης. Αυτά όμως συγχωνευτήκαν αριστοτεχνικά μέσα στο γενικότερο πνεύμα της παράστασης θέλοντας να υπογραμμίζουν τη σύνδεση την ακρότητας με το γέλιο, της παρεξήγησης με το ξεφάντωμα και την ευθυμία.

Άλλα η ίδια η Κρήτη προσφέρει τα «παρατράγουδα» της ζωής και τα ανάλογα παιγνίδια της ανεπιτήδευτα, πάντως σαν ένα κομμάτι ατόφιο και ακατέργαστο διαμάντι για να κτίσει έτσι τον φημισμένο κουζουλό του Καζαντζάκη με τον Ζορμπά, τη δύναμη της εξωστρέφειας και του κρητικού γλεντιού. Αυτή «η γεμάτη αλήθεια με το θάρρος της άποψης» είναι και τα χαρακτηριστικά της Κρήτης και των κρητικών της.

Γράφει ο Καζαντζάκης «Οι μισές δουλειές, οι μισές κουβέντες, οι μισές αμαρτίες, οι μισές καλοσύνες έφεραν τον κόσμο στα σημερινά χάλια. Φτάσε μωρέ άνθρωπέ, ως την άκρα, βάρα και μη φοβάσαι! Πιο πού σιχαίνεται ο θεός το μισαλλόδοξο παρά τον αρχιδιάβολο!» (*από τον Βίο και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά).

Άρα η σοβαροφάνεια και το δήθεν δεν μπορεί παρά να είναι μια στρεβλότητα της ευθύνης και της ειλικρίνειας που τόσο έχουν αφομοιωθεί από την επίπλαστη σημερινή εικόνα και την εγωπάθεια της εποχής.

Αυτό, το «έξω καρδιά» με τη σύγχρονη καθομιλουμένη γίνεται το “out of box” είναι η ισχύς του Κρητικού και της Κρητικιάς που παραδίδει μαθήματα και «γιατροσόφια» για την απάλειψη της μιζέριας, της εσωστρεφείας και του υπόγειου καθωσπρεπισμού.

Η θεατρική παράσταση της Αδελφότητας Κρητών Ρόδου «Στου Μώμου την πορπατηξά» σε σκηνοθεσία του Γιάννη Φλώρου με τη συμμέτοχη 10 ερασιτεχνών αλλά και 5 παιδιών που πρωτοεμφανίστηκαν έβαλαν το γέλιο, την καζούρα μετά την άπλετη αγάπη σε περίοπτη θέση.

Είμαστε χαρούμενοι που απολαύσαμε στιγμές γέλιου και αυθορμητισμού, αλήθειας και αυθεντικότητας!

Υ.Σ. Η κεντρική φωτογραφία είναι του Κώστα Διαμαντή.