Πέρυσι το Σεπτέμβρη 29.000 άνθρωποι πήγαν στις «Ανοιχτές Πόρτες»!

Pοδούλα Λουλουδάκη

Ο πρόεδρος των RICHeS κ. Χριστόδουλος Μαλιαράκης μιλά για την επιτυχία της ομάδας του

Φτιάχνουν οι Έλληνες κυκλώματα κι ιστορία οι παρέες… Κι η παρέα αυτή του Χριστόδουλου, του Erik, της Χάνι και της Ιωάννας έφτιαξε τους RICHeS, που τους ακολουθούν χιλιάδες!
Στις εκδηλώσεις τους, στις ιδέες που υλοποιούν για τη Ρόδο, στη γνωριμία με άγνωστες ή παραμελημένες πτυχές της ιστορίας της.
Μ ΄ένα τσουβάλι ενθουσιασμό, παρέα με δεκάδες εθελοντές που τους πλησίασαν διοργανώνουν επαγγελματικά χωρίς να είναι επαγγελματίες, ομιλίες, εκθέσεις, και κυρίως τις Ανοιχτές Πόρτες, ένα θεσμό που η αποδοχή του δεν έχει προηγούμενο στο νησί. Ο Σεπτέμβρης είναι ο μήνας τους, αλλά και κάθε μήνας μπορεί να γίνει δικός τους!

Πως ξεκίνησε η ιδέα της δημιουργίας των RICHeS η οποία απλώθηκε σε τόσο πολύ κόσμο;
Ξεκινήσαμε το 2009, μία ομάδα ανθρώπων ο Erik Brunς κι η Χάνι Παλιού πρώτα, εγώ και η Ιωάννα Κούκουλα λίγο αργότερα. Οι δύο Ολλανδοί της παρέας είχανε σκεφτεί να συνδέσουνε την Ολλανδία με τη Ρόδο λόγω των κοινών σημείων που εντοπίζανε και των δεσμών των δύο λαών. Η σύνδεση αυτή θα είχε σχέση με την ιστορία και τον πολιτισμό. Στη συνέχεια όταν μπήκαμε στην ομάδα η Ιωάννα κι εγώ αλλάξαμε τη φιλοσοφία της ομάδας, ανοίξαμε τους ορίζοντες δεν περιοριζόμασταν πια στους δύο τόπους, αλλά σ΄ ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Τι θα λέγατε, πως είστε;
Δεν είμαστε event making, ομάδα διοργάνωσης εκδηλώσεων, έχουμε μια συγκεκριμένη αποστολή, ένα όραμα και στρατηγική. Αυτό σημαίνει πως όλες οι εκδηλώσεις που κάνουμε έχουν μία στόχευση που αφορά την αποστολή τους, έχουν μία έμπνευση πέρα από τα τετριμμένα και συνηθισμένα που ως Ροδίτες και κάτοικοι της Ρόδου βλέπαμε. Η στρατηγική έχει σχέση με το ότι κάνουμε αυτό που κάνουμε δίνοντας ποιότητα, καλή εκτέλεση όλων των εκδηλώσεων μ΄ έναν χαρακτήρα επαγγελματισμού. ΄Ο,τι κάνουμε θέλουμε να έχει συνέχεια, να έχει διάρκεια και να είναι αναγνωρίσιμες πολιτιστικές εκδηλώσεις ως θεσμός πολιτιστικός.

Πως προκύπτει μια ιδέα, σε τι δίνετε προτεραιότητα;
Κάθε ιδέα για εκδήλωση που έχουμε πρέπει να εντάσσεται στο παραπάνω πλαίσιο και πάντα προσπαθούμε να βάλουμε τη Ρόδο σ΄ ένα ευρύτερο πολιτικο-ιστορικό πλαίσιο. Το άνοιγμα των οριζόντων μας λοιπόν ήταν από τους στόχους όπως και το να μην βλέπουμε τη Ρόδο μεμονωμένα, με μία στενή τοπική ματιά. Για παράδειγμα έχουμε κάνει δύο εκθέσεις: για τον Bernard Rottiers και τον Johannes Hedenborg.

Ο πρώτος είναι ένας Φλαμανδός περιηγητής ο οποίος ήρθε στη Ρόδο το 1824 κι έγραψε ένα βιβλίο για τη Ρόδο με τα πλέον διάσημα σήμερα χαρακτικά, με τοπία και μνημεία της Ρόδου μεταξύ αυτών και την κλασική φιγούρα του Κολοσσού. Ο δεύτερος είναι ένας Σουηδός γιατρός που έμεινε στη Ρόδο για περίπου 20 χρόνια, κι έγραψε την ιστορία της από την αρχαιότητα μέχρι το 1870. Στις εκθέσεις αυτές δώσαμε την ιστορία της Ρόδου μέσα από τις συνθήκες στην Ευρώπη εκείνης της εποχής οι οποίες επηρέασαν την ιστορία και τη ζωή στη Ρόδο.

Οι Ανοιχτές Πόρτες ωστόσο είναι η δημοφιλέστερη διοργάνωσή σας. Πέρυσι προσελκύσατε 29.000 ανθρώπους, αριθμό που δεν έχει προηγούμενο!
Οι Ανοιχτές Πόρτες είναι η μεγαλύτερη και πιο δημοφιλής πολιτιστική μας εκδήλωση. Γίνονται μία φορά το χρόνο, πάντα το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Σεπτέμβρη και εμείς λέμε πως είναι η Ροδίτικη εκδοχή των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς οι οποίες είναι το μεγαλύτερο πανευρωπαϊκό πολιτιστικό γεγονός υπό την αιγίδα του Συμβουλίου της Ευρώπης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Υπουργείου Πολιτισμού. Τις ξεκινήσαμε το 2010 αρχικά με δύο κτήρια, μπόλικο ενθουσιασμό και 1.500 επισκέπτες. Τα κτήρια ήταν η Καστελανία και το Ναυαρχείο στην Παλιά Πόλη. Ίσως για πρώτη φορά κάτοικοι και επισκέπτες έβλεπαν το εσωτερικό του Ναυαρχείου.

Από εκείνη την πρώτη φορά αυξάνονται και πληθύνονται και τα κτήρια, αλλά κυρίως οι επισκέπτες!
Με το πέρασμα των χρόνων ο ενθουσιασμός παρέμεινε ο ίδιος, κι ακόμα μεγαλύτερος, τα κτήρια που άνοιγαν τις πόρτες τους αυξάνονταν το ίδιο και οι επισκέπτες. Ειδικότερα του Σεπτεμβρίου του 2014 που τα συμμετέχοντα κτήρια: εκκλησίες, τζαμιά, συναγωγή είχαν περίπου 29.000 επισκέπτες εκείνο το διήμερο και μάλιστα το Σάββατο έβρεχε καταρρακτωδώς.

Χαρακτηριστικό είναι ότι το τζαμί του Σουλεϊμάν δέχτηκε 7.500 επισκέπτες σε ένα Σαββατοκύριακο. Στο Παρίσι στις Ανοιχτές Πόρτες το πλέον επισκέψιμο κτήριο, ένα παλάτι το οποίο λειτουργούσε και ως οικία του πρωθυπουργού είχε λιγότερες επισκέψεις. Οι επισκέψεις στη Ρόδο σε σχέση με άλλες μεγαλύτερες σε πληθυσμό ευρωπαϊκές πόλεις είναι περισσότερες.

Έχετε και πολλούς εθελοντές!
Είναι σημαντικό στοιχείο της πραγματοποίησης όλων των εκδηλώσεων. Είναι άνθρωποι απ΄ όλες τις ηλικίες, από παιδιά που έρχονται με τους γονείς τους μέχρι και συνταξιούχοι που θέλουν να συμμετάσχουν και είναι το πιο ζωντανό και ενθουσιώδες κομμάτι της ομάδας μας. Για παράδειγμα στις τελευταίες Ανοιχτές Πόρτες είχαμε περίπου 60 εθελοντές απ ΄όλες τις ηλικίες και τα μορφωτικά επίπεδα.

Κύριε Μαλιαράκη γιατί πολλά από τα μνημεία της Ρόδου είναι κλειστά;
Οι Ανοιχτές Πόρτες δεν έχουν την πρόθεση να κάνουν κριτική στο γιατί κάποια μνημεία είναι κλειστά. Ούτως ή άλλως ζούμε σε μία πόλη και μία Μεσαιωνική Πόλη με τόσα πολλά μνημεία που πρακτικά είναι αδύνατο να είναι όλα ανοιχτά. Αυτό ισχύει σε όλο τον κόσμο.

Αυτή τη φορά ποιο είναι το θέμα που έχετε στις 26 και 27 Σεπτεμβρίου;
Το θέμα μας αυτή τη φορά είναι τα Μεγάλα Τείχη και οι Οχυρώσεις της Ρόδου. Καλούμε λοιπόν, προσκαλούμε τους πολίτες και τους δίνουμε τη δυνατότητα να δουν τα μνημεία αυτά ως ένα ενιαίο σύνολο προκειμένου έτσι να αντιληφθούν τη σπουδαιότητα, το εύρος και το μέγεθός τους. Την προηγούμενη μέρα δε Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου και ώρα 19:00 στον Προμαχώνα του Αγίου Γεωργίου σχεδιάζουμε ομιλία σχετική με το θέμα των οχυρώσεων της Μεσαιωνικής Πόλης με ομιλήτρια την κ. Κατερίνα Μανούσου-Ντέλλα αρχιτέκτονα του υπουργείου Πολιτισμού. Μια ομιλία που θα είναι εισαγωγή στο θέμα.

Ποια ακριβώς μνημεία θ΄ ανοίξουν φέτος;
Ο Προμαχώνας του Αγίου Γεωργίου, ο Προμαχώνας του Carretto, Περίδρομος Τειχών, Τάφρος, Ο Αρχαιολογικός χώρος του Μόλου των Μύλων (πίσω από το Τελωνείο), Συγκρότημα πύλης Amboise, Φάρος Αγίου Νικολάου, Πύργος Naillac.

Τα προηγούμενα χρόνια ποιοι άλλοι χώροι άνοιξαν;
Το 2014 ήταν οι τρεις θρησκείες στη Ρόδο με τίτλο «Θεϊκή Κληρονομιά: Τζαμιά, Εκκλησίες, Συναγωγή», το 2013 το θέμα ήταν τα Μαράσια, η ξεχασμένη κληρονομιά στις γειτονιές της Ρόδου: Νιοχώρι, Άγιος Νικόλας, Άγιος Γεώργιος, και όλες αυτές οι γειτονιές με 22 ανοιχτά κτήρια δημόσια, αλλά και ιδιωτικές κατοικίες.

Και βεβαίως διοργανώνετε ομιλίες που παρουσιάζουν πάντα ιδιαίτερο ενδιαφέρον!
Η σειρά ομιλιών Stadium Generale περιλαμβάνει ομιλητές οι οποίοι βρίσκονται εκτός Ρόδου, ανθρώπους κύρους, διακεκριμένους ομιλητές που έρχονται επειδή σκοπός μας είναι να συνδέσουμε τη Ρόδο με τον έξω κόσμο και να δώσουμε τη δυνατότητα στους κατοίκους να ακούσουν ανθρώπους που υπό άλλες συνθήκες δεν θα μπορούσαν να ακούσουν.

Επίσης θέλουμε οι ομιλητές αυτοί να έρθουν στη Ρόδο να γνωρίσουν το νησί και να γίνουν πρεσβευτές του. Να φύγουν από εδώ με τις καλύτερες εντυπώσεις τόσο για τη φιλοξενία όσο και για τον πολιτισμό και το πνευματικό επίπεδο στην πόλη μας. Θέλω να πω εδώ ότι σημασία έχει όχι μόνο τι κάνεις, αλλά και πως το κάνεις. Ο τρόπος, η μέθοδος που ακολουθείς έχει σημασία τόσο στη διοργάνωση που θέλουμε να είναι ποιοτική όσο και στο να γίνεται ελκυστικότερο το θέμα γιατί μια εκδήλωση για τις οχυρώσεις της Ρόδου, για παράδειγμα μπορεί να μην παρουσιάζει αρχικά ενδιαφέρον για τον μέσο πολίτη.

Η προοπτική η Ρόδος να γίνει Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το 2021 είναι αυτό που χρειάζεται το νησί πιστεύετε; Πόσο κοντά είστε εσείς στην προσπάθεια που γίνεται αυτή την ώρα;
Πιστεύω ότι η Ρόδος έχει όλες τις προοπτικές, τις δυνατότητες και τα πλεονεκτήματα για να διεκδικήσει επιτυχώς την Πολιτιστική Πρωτεύουσα. Εμείς από την πλευρά μας υποστηρίζουμε την προσπάθεια που γίνεται και ευχόμαστε για την επιτυχή έκβαση γνωρίζοντας ότι ο τίτλος αυτός θα δώσει μια νέα διάσταση και πνοή στα χαρακτηριστικά της πόλης μας. Ευχόμαστε κάθε επιτυχία στο μεγάλο αυτό εγχείρημα.

Αμέσως μετά τις Ανοιχτές Πόρτες έχετε ήδη προγραμματισμένη μια πολύ σπουδαία Έκθεση για την εποχή του Courie στη Ρόδο! Πρωτότυπη ιδέα όπως όλες που έχετε!
Από τις 4 Οκτωβρίου και μέχρι τις 15 Δεκεμβρίου θα λειτουργήσουμε Έκθεση στο κατάλυμα της Γαλλίας με τίτλο «Η Ρόδος στον Ψυχρό Πόλεμο». Αφορά το πλοίο Courie το οποίο βρισκόταν στο λιμάνι της Ρόδου για 12 χρόνια και μετέδιδε τη φωνή της Αμερικής στις χώρες πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα. Αφορά κυρίως τους δεσμούς φιλίας που αναπτύχθηκαν μεταξύ των Αμερικανών και των Ροδίων οι οποίες σε δεκάδες περιπτώσεις κατέληξαν ακόμη και σε γάμους. Αυτό που θέλουμε στην πραγματικότητα είναι να ρίχνουμε φως σε άγνωστες ή παραμελημένες πτυχές της ιστορίας της Ρόδου.