Ο Θεόδωρος Παπουτσής και η χρυσή ιστορία μιας ζωής δεμένης με τη Ρόδο

Ελευθερία Πελλού

Κάποιες ιστορίες δεν αφηγούνται απλώς τη διαδρομή ενός ανθρώπου, αφηγούνται την ίδια την ιστορία ενός τόπου. Η ζωή και η πορεία του Θεόδωρου Παπουτσή είναι άρρηκτα δεμένες με τη Ρόδο, τη Νέα Αγορά και τις μνήμες πολλών γενεών Ροδιτών και επισκεπτών του νησιού.

Γεννημένος και μεγαλωμένος στην Αγία Αναστασία, σε μια αγαπημένη πολύτεκνη οικογένεια με ισχυρές ρίζες στο Αιγαίο, μεγάλωσε με τις αξίες της εργατικότητας, της οικογένειας και του φιλότιμου. Το 1968, σε ηλικία μόλις 22 ετών, άνοιξε το δικό του επαγγελματικό κεφάλαιο στη Νέα Αγορά, χωρίς ίσως να φαντάζεται ότι, δεκαετίες αργότερα, το όνομά του θα αποτελούσε σημείο αναφοράς για το ροδίτικο κόσμημα και την εμπορική ζωή της πόλης.

Μέσα από τον χρυσό, ο Θεόδωρος Παπουτσής δεν κατασκεύασε απλώς κοσμήματα. Αποτύπωσε εικόνες, σύμβολα και αναμνήσεις της Ρόδου. Το ελάφι, ο Κολοσσός, το ρόδο, τα τοπία του νησιού πέρασαν στα χέρια χιλιάδων ανθρώπων από κάθε γωνιά του κόσμου, μετατρέποντας ένα κόσμημα σε μικρό κομμάτι της ροδίτικης ταυτότητας.

Όμως, πίσω από την επαγγελματική επιτυχία κρύβεται μια βαθιά ανθρώπινη φιλοσοφία: ο πελάτης δεν ήταν ποτέ απλώς πελάτης, αλλά φίλος. Ίσως γι’ αυτό, τόσοι άνθρωποι επέστρεφαν ξανά και ξανά, όχι μόνο για να αγοράσουν ένα κόσμημα, αλλά για να συναντήσουν γνώριμα πρόσωπα, να ανταλλάξουν μια κουβέντα, να νιώσουν τη ζεστασιά της ροδίτικης φιλοξενίας.

Σήμερα, καθώς η ιστορική Νέα Αγορά διανύει μια νέα εποχή μέσα από τη μεγάλη ανακαίνισή της, κλείνει προσωρινά ένας κύκλος σχεδόν έξι δεκαετιών αδιάκοπης παρουσίας. Είναι μια μετάβαση που φέρνει συγκίνηση, νοσταλγία αλλά και ελπίδα. Και ίσως τίποτα δεν αποτυπώνει καλύτερα αυτή τη συγκίνηση από την εικόνα που περιγράφει ο ίδιος ο Θεόδωρος Παπουτσής, μιλώντας στη «Ροδιακή» για την πορεία του στη Νέα Αγορά, την ιστορία του ροδίτικου κοσμήματος, τις χρυσές εποχές του τουρισμού, τη συγκίνηση της διαδοχής από την κόρη του, Μπέτυ, και τις αναμνήσεις που αφήνει πίσω του το εμβληματικό κτίριο της πόλης.

Ακολουθεί η συνέντευξη:

Κύριε Παπουτσή, πώς και πότε ξεκίνησε το επιχειρηματικό σας «ταξίδι» στη Νέα Αγορά και πώς εξελίχθηκε όλα αυτά τα χρόνια;

Όλα άρχισαν το 1968, όταν σε ηλικία 22 ετών ξεκίνησε το πρώτο μου επαγγελματικό εγχείρημα. Στο εσωτερικό της Νέας Αγοράς ξεκίνησα ως αργυροχρυσοχόος και μετά από λίγα χρόνια ασχολήθηκα αποκλειστικά με το χρυσό κόσμημα.

Σχεδόν παράλληλα, ο μεγαλύτερος αδερφός μου Χρήστος ξεκίνησε την παραγωγή χρυσών χειροποίητων κοσμημάτων σε εργαστήριο στο κέντρο της πόλης. Η συνεργασία μας ήταν φυσικό επακόλουθο.

Το ροδίτικο κόσμημα έγινε σήμα κατατεθέν του καταστήματός σας. Τι το κάνει τόσο ξεχωριστό και ποιο κόσμημα θεωρείτε ότι εκφράζει καλύτερα τη Ρόδο;

Στο εργαστήριο φτάσαμε να απασχολούμε μέχρι και πέντε τεχνίτες. Εκτός από τα αθηναϊκά κοσμήματα, το ροδίτικο κόσμημα έγινε το σήμα κατατεθέν του μαγαζιού μου. Ροδίτικα βραχιόλια με τοπία του νησιού, σταυροί με το ρόδο της Ρόδου, σκουλαρίκια με το ρόδο, σταυροί με φιλιγκράν, μενταγιόν με ελάφι και τον Κολοσσό, δαχτυλίδια ανδρικά με τοπία της Ρόδου, πωλούνταν καθημερινά και μπήκαν σε κάθε ροδίτικο σπίτι.

Τα κοσμήματα αυτά τα πουλούσαμε επίσης χονδρική σε χρυσοχοεία της Ρόδου, αλλά και της Κω, Καρπάθου, Καλύμνου και Κάσου.

Περιγράφει τη «χρυσή εποχή» του Τουρισμού και της Νέας Αγοράς

Έχετε ζήσει τις χρυσές εποχές του τουρισμού και του ελληνικού κοσμήματος. Πώς έχουν αλλάξει οι επισκέπτες και η αγορά από τότε μέχρι σήμερα;

Θυμάμαι τις εποχές που δεν υπήρχε περίπτωση να έρθει τουρίστας στο νησί και να μην αγοράσει χρυσό κόσμημα. Τα σχέδια του ελληνικού κοσμήματος και η τέχνη μας είναι η καλύτερη στην Ευρώπη, ίσως και παγκοσμίως!

Μέχρι σήμερα τα σχέδια εμπνέονται από τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό και βασίζονται στα μουσειακά αρχαιοελληνικά κοσμήματα.

Το ωραιότερο κόσμημα για εμένα είναι η γνωστή «πυράμιδα»! Το βραχιόλι με τα επτά τοπία της Ρόδου, που αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία. Σε κανένα άλλο κόσμημα στον κόσμο δεν βλέπεις επτά καρτ ποστάλ, όλον τον τόπο σε ένα κόσμημα!

Όποιος μπαίνει στο μαγαζί μας ποτέ δεν τον κοιτάμε σαν πελάτη, αλλά σαν φίλο. Αυτό το κατάλαβαν οι ντόπιοι, γι’ αυτό και μέχρι σήμερα οι Ροδίτες είναι οι καλύτεροι πελάτες μας. Το ίδιο συμβαίνει και με τους Έλληνες του εξωτερικού. Ελληνοαμερικάνοι, ελληνοαυστραλοί είναι οι καλύτεροι πελάτες. Αγαπούν τόσο τον τόπο τους, θέλουν να αφήνουν τα χρήματα που απέκτησαν με τόσο κόπο, στο μέρος τους.

Από τους τουρίστες αγαπώ κυρίως τους Αυστριακούς, Βέλγους, Άγγλους, γιατί είναι ευγενείς. Πολλοί ξένοι έρχονται στο νησί μας επανειλημμένως μόνο και μόνο γιατί είναι φίλοι. Κεράσματα στο μαγαζί αλλά και μετά σε εστιατόρια είναι για εμάς ένδειξη ευχαρίστησης για την εμπιστοσύνη τους. Για αυτούς όμως είναι πολλά περισσότερα. Η φιλοξενία και το φιλότιμό μας γίνονται για αυτούς μια δεύτερη οικογένεια.

Η κόρη σας Μπέτυ συνεχίζει πλέον την οικογενειακή παράδοση. Πόσο σημαντικό είναι για εσάς να βλέπετε τη νέα γενιά να κρατά ζωντανή την επιχείρηση;

Πράγματι, τη συνέχεια μου εξασφάλισε η κόρη μου Μπέτυ, όλα έγιναν αβίαστα. Από παιδί ερχόταν τα καλοκαίρια στο μαγαζί και αμέσως πήγαινε μόνη της πίσω από τον πάγκο και εξυπηρετούσε.

Χωρίς να το καταλάβουμε και οι δύο, της εμπιστεύτηκα αγορές, πωλήσεις, κοστολόγηση και τη διεύθυνση που έχει μέχρι σήμερα. Σαν να είχε γεννηθεί γι’ αυτό, το DNA ξέρει καλύτερα.

Για πρώτη φορά σε 54 χρόνια έκλεισε το κατάστημά του φέτος

Με τη Νέα Αγορά να περνά μια νέα εποχή μέσα από την ανακαίνιση, ποια συναισθήματα σας προκαλεί αυτή η μετάβαση και ποια εικόνα θα θέλατε να δείτε όταν το ιστορικό κτίριο ανοίξει ξανά τις πόρτες του;

Η συζήτησή μας συμπίπτει με μια μεταβατική περίοδο για εμάς. Λόγω της ριζικής ανακαίνισης του εμβληματικού κτιρίου της Νέας Αγοράς, είμαστε κλειστά για πρώτη φορά μετά από 58 χρόνια αδιάκοπης λειτουργίας, χειμώνα-καλοκαίρι.

Συνολικά, 54 υγιείς επιχειρήσεις, αδιαμαρτύρητα, χωρίς νομικές ενστάσεις, χωρίς τον παραμικρό ψίθυρο γκρίνιας, χωρίς καθυστερήσεις κλείσαμε, για να δούμε και πάλι τη Νέα Αγορά όπως της αξίζει, ως το στολίδι της πόλης μας.

Εννοείται ότι η επαγγελματική και οικονομική ζημιά επιβαρύνει αποκλειστικά εμάς. Τα εσωτερικά μαγαζιά, στα οποία ήμασταν και εμείς, έχουν κατεδαφιστεί. Με το πέρας των εργασιών θα μετεγκατασταθούμε στα εξωτερικά καταστήματα που ήταν άδεια.

Το πιο συγκινητικό με τις κατεδαφίσεις ήταν με τις γάτες της Νέας Αγοράς. Όλα αυτά τα χρόνια εγώ και άλλοι καταστηματάρχες ταΐζαμε καθημερινά 20 ως 25 γατάκια. Μετά την κατεδάφιση του καταστήματός μου, συνεχίζω να πηγαίνω καθημερινά για να τα ταΐσω, γιατί με περιμένουν πάνω στα χαλάσματα την ίδια ώρα που πήγαινα κάθε μέρα, όπως πριν.