(Ει)κονομία: Αλλαγή παραγωγικού μοντέλου μετά την πανδημία;

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο Ηλίας Καραβόλιας

Οι τηλεδιασκέψεις δίνουν και παίρνουν (με τις βιβλιοθήκες απαραίτητο φόντο σε κάθε διαμέρισμα). Οι οθόνες εντός του σπιτιού είναι τα νέα γραφεία μας, διπλα στο καθιστικό και στην κουζίνα.

Κάθε σπιτικό μεταμορφώνεται σταδιακά σε ένα μικρό εργοστάσιο παροχής υπηρεσιών. Η πανδημία φαίνεται ότι αλλάζει ραγδαία το παραγωγικό μοντέλο και φυσικά δημιουργούνται πολλά και σημαντικά ζητήματα ως προς τη βιωσιμότητά του και τη φύση του. Η έννοια που με απασχολεί είναι αυτή της «εικονικοποίησης» της οικονομίας.

Το σημερινό καθεστώς υποαπασχόλησης λόγω του κορωνοϊού παγκοσμίως στηρίζεται στην τηλεργασία. Με το skype, με τα google groups, το cloud και όλες τις εκδοχές συνεργατικής ιντερνετικής παραγωγής, καθίσταται εμφανές ότι πολλές επιχειρήσεις, στον τομέα των ψηφιακών υπηρεσιών κυρίως, θα αδράξουν την ευκαιρία της πανδημίας και θα μειώσουν τα λειτουργικά κόστη (θέσεις γραφείου) μεταφέροντας τον ζωτικό παραγωγικό χώρο στο προσωπικό laptop του εργαζομένου κατ’ οίκον. Αυτό δεν είναι κάτι καινούργιο φυσικά. Προϋπήρχε του κορωνοϊού και των περιορισμών.

Απλώς σήμερα για πρώτη φορά παγκοσμίως η τηλεργασία από το σπίτι καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος της παγκόσμιας τριτογενούς παραγωγής (υπηρεσίες). Και φυσικά στο μοντέλο αυτό της κατ’ οίκον εργασίας συμπεριλαμβάνεται ήδη και η τρισδιάστατη εκτύπωση προϊόντων.

Είναι εμφανές ότι η επερχόμενη σφοδρή ύφεση θα αναπροσαρμόσει την πολιτική μισθολογικού κόστους πολλών τεχνολογικών και πληροφορικών εταιρειών εντείνοντας και τις σύγχρονες τάσεις στο τοπίο της μερικής απασχόλησης (part time jobs, zero hour contracts) Περνάμε και επίσημα πλέον στην εποχή της εικονοποίησης της οικονομίας μετά από τις δεκαετίες της χρηματιστικοποίησης.

Αυτοματοποίηση και «χειρωνάκτες» της πλατφόρμας και των λογισμικών θα είναι τα βασικά χαρακτηριστικά αυτής της εποχής. Με μια λεπτομέρεια: το ψηφιακό χάσμα που λόγω της υποαπασχόλησης θα αυξήσει την ανισότητα ευκαιριών. Μετά την πανδημία θα φανεί καθαρά ποιοι προσαρμόστηκαν και ποιοι έμεινα πίσω στην εποχή της σημειωτικής παραγωγής, του πηγαίου κώδικα, του χειρισμού λογισμικών...