Λύσανδρος Τσιλίδης: «Κάθε τοπική κοινωνία έχει ανάγκη να δει τον τουρισμό να επιστρέφει»

Βαρβάρα Μπογδάνου

Την ευχή να ομαλοποιηθεί σύντομα η κατάσταση στην τουριστική βιομηχανία της χώρας μας εκφράζει ο Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ελληνικών Συνδέσμων Τουριστικών και Ταξιδιωτικών Γραφείων (FedHATTA) Λύσανδρος Τσιλίδης με συνέντευξή του σήμερα στη «Ροδιακή» καθώς, όπως επισημαίνει, ο τουρισμός είναι ένας από τους σημαντικότερους οικονομικούς παράγοντες για την Ελλάδα.

Σύμφωνα με όσα υπογραμμίζει, υπάρχουν περιοχές στη χώρα μας που βασίζονται αποκλειστικά για την οικονομική τους άνθηση στον τουρισμό, όπως το νησί μας, ενώ δεν παραλείπει να επισημάνει ότι έχει μεγάλη σημασία για τους επισκέπτες μας να γνωρίζουν ότι θα ταξιδέψουν σε ένα νησί, το οποίο είναι ουσιαστικά ασφαλές γι’ αυτούς. Παράλληλα εκτιμά ότι η πρόταση του περιφερειάρχη Γιώργου Χατζημάρκου να γίνει διαχωρισμός των νησιών από την ηπειρωτική χώρα σε ό,τι αφορά τον χαρακτηρισμό που δίνεται με βάση τα επιδημιολογικά στοιχεία, έχει ισχυρά επιχειρήματα.

Ο πρόεδρος της FedHATTA, τέλος, αφού επισημαίνει ότι τα τουριστικά γραφεία δεν έχουν λάβει κανένα εξειδικευμένο μέτρο στήριξης μέχρι στιγμής από το κράτος, τονίζει ότι ο κλάδος χρειάζεται στοχευμένα μέτρα στήριξης.

Κε Τσιλίδη, η τουριστική περίοδος ξεκίνησε στη χώρα μας. Εδώ και μερικές ημέρες γίνονται δειλά βήματα για να επανέλθει σταδιακά η βιομηχανία του τουρισμού. Ποια είναι η κατάσταση σήμερα στις κυριότερες αγορές της Ελλάδας;
Το επίσημο άνοιγμα της τουριστικής περιόδου για το 2021 έγινε στα μέσα Μαΐου, αλλά θα πρέπει να λαμβάνουμε πάντα υπ’ όψιν μας τις συνθήκες που επικρατούν, τόσο στη χώρα μας, όσο και στο εξωτερικό. Η χρωματική κλίμακα της πανδημίας κατατάσσει κάποιες χώρες στο ασφαλές πράσινο χρώμα, άλλες στο πορτοκαλί ή στο κόκκινο – όπως αντιλαμβάνεστε, η κατάσταση που επικρατεί είναι ιδιάζουσα και για τον λόγο αυτό οι ταξιδιώτες όλου του κόσμου βρίσκονται σε στάση αναμονής. Δεν έχει ξεκινήσει ακόμη το μαζικό κίνημα κρατήσεων, παρ’ όλο που όλα δείχνουν ότι η επιθυμία για ταξίδια είναι πολύ έντονη.

Όμως, όπως είναι γνωστό, η παγκόσμια τουριστική αγορά λειτουργεί ετεροχρονισμένα και για τον λόγο αυτό από τις αρχές του έτους τονίσαμε την ανάγκη για έκδοση έγκαιρων, έγκυρων, ολοκληρωμένων και κυρίως ορθολογικών πρωτοκόλλων λειτουργίας του τουρισμού. Τα πρωτόκολλα που ισχύουν ανανεώνονται κάθε εβδομάδα. Επομένως ο οργανωμένος τουρισμός δεν μπορεί να λειτουργήσει με ανασφάλεια.

Παρ’ όλα αυτά οι ελληνικοί προορισμοί δηλώνουν έτοιμοι να υποδεχτούν τους διεθνείς ταξιδιώτες. Ελπίζουμε σύντομα να ομαλοποιηθεί η κατάσταση γιατί ο τουρισμός είναι ένας από τους σημαντικότερους οικονομικούς παράγοντες για την Ελλάδα. Κάθε τοπική κοινωνία έχει ανάγκη να δει τον τουρισμό να επιστρέφει, γιατί αυτό θα βοηθήσει πολύ την υπάρχουσα στάσιμη κατάσταση. Υπάρχουν περιοχές στη χώρα μας που βασίζονται ολοκληρωτικά για την οικονομική τους άνθηση στον τουρισμό.

Μαζικές κρατήσεις πότε θα αρχίσουμε να βλέπουμε, γιατί αυτό το διάστημα υπάρχει έντονη γκρίνια για τους ρυθμούς που παρατηρούνται και τι ρόλο εκτιμάτε ότι θα παίξει το πιστοποιητικό εμβολιασμού;
Όπως ανέφερα, οι μαζικές κρατήσεις θέλουν οργάνωση και σταθερότητα. Για να υπήρχε σήμερα μαζικός τουρισμός έπρεπε τα πρωτόκολλα λειτουργίας που ισχύουν σήμερα να είχαν γνωστοποιηθεί πριν από 2 μήνες.

Πώς θα ναυλώσει ο tour operator, charter για να δημιουργηθεί και να προσφερθεί προς κράτηση το τουριστικό πακέτο, όταν δεν γνωρίζει τι θα ισχύει μετά από 1 μήνα που θα έρθει ο τουρίστας; Πώς θα κοστολογηθεί το πακέτο όταν δεν υπάρχει ενημέρωση για το εάν ένα γκρουπ 40 ατόμων που επιτρέπεται να επιβαίνουν σε ένα τουριστικό λεωφορείο χρειάζονται 1 ξεναγό (όπως είναι το λειτουργικό και λογικό) ή 6 ξεναγούς, όπως επιβάλλουν τα σημερινά δεδομένα για την ξενάγηση σε 1 Μουσείο; Όλα είναι θέμα χρόνου και κόστους, ειδικά στον μαζικό τουρισμό και ο ανταγωνισμός είναι παρών.

Κρατούμε στάση αναμονής για την ώρα, αλλά αυτό μην ξεχνάτε ότι είναι το επακόλουθο μιας πρωτοφανούς παύσης του τουρισμού σε όλο τον πλανήτη. Αναφορικά με το πιστοποιητικό, θα ήθελα να αναφέρω ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ήδη έχει λάβει την απόφαση και βρισκόμαστε σε στάδιο υλοποίησης, για την ισχύ του πράσινου πιστοποιητικού, το οποίο αποτελεί μια εγγύηση μη νόσησης ή και εμβολιασμού για τον κάθε ταξιδιώτη. Είναι ένα μέτρο που έπρεπε να ληφθεί για να ενισχυθεί το κοινό αίσθημα ασφάλειας.

Πρέπει να γίνει διαχωρισμός των νησιών από την ηπειρωτική χώρα σε ό,τι αφορά τον χαρακτηρισμό τους με βάση τα επιδημιολογικά στοιχεία, όπως ζητά και ο περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζημάρκος; Ποια είναι η γνώμη σας;
Τα νησιά έχουν συγκεκριμένο αριθμό κατοίκων και είναι ευκολότερο να υπολογίσει κανείς το ποσοστό των ανθρώπων που θα εμβολιαστούν, ώστε να μπορεί να εγγυηθεί για μια ασφαλή πλειοψηφία.

Εκτός αυτού, είναι και πιο εύκολο να ελέγξει κανείς την προσέλευση επισκεπτών στο νησί. Τα πράγματα είναι πιο ελέγξιμα. Τα νησιά της Ελλάδας είναι πρώτα στις προτιμήσεις των ξένων ταξιδιωτών που επιθυμούν να ταξιδέψουν. Εικόνες από ελληνικά νησιά είναι τόσο αναγνωρίσιμες σε ταξιδιώτες που ονομάζουν αμέσως από ποιο νησί προέρχονται. Πιθανόν λοιπόν η άποψη του Περιφερειάρχη κ. Γ. Χατζημάρκου να βασίζεται σε αυτά τα δεδομένα που ανέφερα, και από αυτή την άποψη έχει ισχυρά επιχειρήματα.

Γνωρίζουμε ότι η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου έχει δώσει ιδιαίτερη έμφαση στην προβολή των νησιών της και ότι κάνει σημαντικές κινήσεις εξωστρέφειας για να δηλώσει στις διεθνείς τουριστικές αγορές την παρουσία τους. Πρόσφατα, διοργανώσαμε μαζί ένα δυναμικό άνοιγμα στους tour operators και travel agents του Ισραήλ και εισπράξαμε μεγάλο ενδιαφέρον. Και φυσικά, οι περισσότερες ερωτήσεις που δεχτήκαμε, αφορούσαν τα επιδημιολογικά στοιχεία των νησιών που παρουσιάσαμε. Έχει μεγάλη σημασία για τους ταξιδιώτες να γνωρίζουν ότι θα ταξιδέψουν σε ένα νησί, το οποίο είναι ουσιαστικά ασφαλές γι’ αυτούς.

Αν και είναι νωρίς ακόμη για ασφαλείς εκτιμήσεις, εντούτοις πώς βλέπετε να εξελίσσεται η σεζόν τουλάχιστον για το αμέσως προσεχές διάστημα; Εμείς εδώ στη Ρόδο προσβλέπουμε και σε μία μικρή επιμήκυνση. Το βλέπετε εφικτό;
Είναι πραγματικά νωρίς για οποιαδήποτε εκτίμηση για το 2021, γιατί δεν έχουν ξεκινήσει οι μαζικές κρατήσεις. Είναι εφικτό να μιλάμε για επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, αλλά και αυτό δεν μπορούμε να το πούμε με ασφάλεια. Βρισκόμαστε σε στάση αναμονής για την ώρα.
Γνωρίζουμε όμως ότι το Νότιο Αιγαίο και συγκεκριμένα η Ρόδος, την οποία αναφέρατε, έχει τη δυνατότητα να εκμεταλλευτεί στο έπακρο τις δυνατότητές της για χειμερινό τουρισμό. Ως προς αυτή την κατεύθυνση εκτιμώ ότι εάν γίνουν συντονισμένες ενέργειες, τα αποτελέσματα θα είναι θετικά.

Η κρατική στήριξη πόσο βοήθησε τον κλάδο σας, κ. Τσιλίδη; Καταφέρατε να επιβιώσετε; Σας προβληματίζει το ότι η τουριστική σεζόν θα είναι και φέτος συρρικνωμένη;
Τα τουριστικά γραφεία δεν έχουν λάβει κανένα εξειδικευμένο μέτρο στήριξης μέχρι στιγμής.
Έχουν ενταχθεί στις πληττόμενες επιχειρήσεις και έλαβαν τα μέτρα στήριξης των πληττόμενων. Όμως ακόμα και σήμερα δεν έχει αναγνωριστεί από την Πολιτεία η ιδιαιτερότητα του κλάδου. Δεν κλείσαμε ούτε μία ημέρα με κρατική εντολή, όμως από τον Μάρτιο του 2020 έχουμε μείωση του τζίρου και του έργου μας τουλάχιστον 90%.

Ο κλάδος χρειάζεται στοχευμένα μέτρα στήριξης. Ο κλάδος μας είναι ένας από τους πλέον πληττόμενους, από τις συνέπειες της πανδημίας, και γι’ αυτό πρέπει να γίνουν συγκεκριμένες κινήσεις ώστε να αντέξει και να γίνει ξανά παραγωγικός και ανθηρός.

Κάποια από τα μέτρα που έχουμε ζητήσει από την Πολιτεία είναι η παράταση της αναστολής εργασίας και του προγράμματος «ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ» έως τον Δεκέμβριο του 2021, να επιδοτηθούν οι εργοδοτικές εισφορές, αλλά και να ληφθούν μέτρα όπως αυτά που έχουν ληφθεί σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τα τουριστικά γραφεία έχουν τεράστιο πρόβλημα ρευστότητας.

Οι ευρωπαϊκές χώρες στήριξαν οικονομικά τα τουριστικά γραφεία, αναγνωρίζοντας ότι η δραστηριότητά τους απαιτεί κεφάλαιο κίνησης, για να ξεκινήσουν να εργάζονται: αυτή είναι η ιδιαιτερότητα αυτού του επαγγέλματος.

Για να έχει τη δυνατότητα να διοργανώσει ένα ταξίδι για ένα γκρουπ, για ένα συνέδριο, για επαγγελματικό ταξίδι κοκ., το τουριστικό γραφείο, θα πρέπει να προπληρώσει κάποια ποσά.

Μην ξεχνάτε ότι ο ταξιδιωτικός πράκτορας δεν είναι ένας απλός μεσολαβητής μεταξύ του ταξιδιώτη και του ξενοδόχου:
Είναι διοργανωτής, παραγωγός, δημιουργός του τουριστικού προϊόντος, και τέλος ο διακινητής του τουρισμού, που μπορεί να είναι τουρισμός δραστηριοτήτων στη φύση, θρησκευτικός, πολιτιστικός, συνεδριακός, περιηγητικός, μαζικός, κρουαζιέρα, γιότινγκ κ.λπ.

Εάν αυτό δεν γίνει, τότε ουσιαστικά δεν μιλούμε για την επανεκκίνηση του τουρισμού, αλλά για ένα άπιαστο όνειρο. Είναι σημαντικό η Πολιτεία να αναγνωρίσει, όπως ήδη έκανε η Ευρώπη, τον σημαντικό ρόλο των τουριστικών γραφείων στον τουρισμό, και φυσικά τον σημαντικό ρόλο του τουρισμού στην εθνική οικονομία μας.