Νίκος Διακογεωργίου: «Υγεία στο στόμα σημαίνει ...ποιότητα στη ζωή!»

Βαρβάρα Μπογδάνου

Ο πρόεδρος του Οδοντιατρικού Συλλόγου Δωδ/σου μιλά σήμερα στη «Ροδιακή» για τη στοματική υγεία και τα προβλήματα που προκαλούνται από την έλλειψή της με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Στοματικής Υγείας

Η στοματική υγεία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη γενική μας υγεία και αποτελεί βασική προϋπόθεση της ποιότητας της ζωής μας.

Και όμως αρκετοί συνάνθρωποί μας δεν το γνωρίζουν. Από την άλλη, η οικονομική κρίση των τελευταίων ετών συνέβαλε στο να παραμελήσει ο πληθυσμός την υγεία του στόματος, καθώς, όπως είναι ήδη γνωστό, η στοματική υγεία δεν έχει ενταχθεί στο πρόγραμμα της γενικότερης δημόσιας υγείας. Ο πρόεδρος του Οδοντιατρικού Συλλόγου Δωδεκανήσου Νίκος Διακογεωργίου με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Στοματικής Υγείας, στις 20 του μήνα η οποία τελικά δε γιορτάστηκε στην περιοχή μας λόγω των έκτακτων μέτρων για τον κορωνοϊό, δίνει χρήσιμες πληροφορίες και συμβουλές και προτρέπει τον πληθυσμό να δώσει μεγάλο βάρος στην πρόληψη.

Κε Διακογεωργίου, λόγω των εξελίξεων σχετικά με τον κορωνοϊό δεν πραγματοποιήθηκαν οι δράσεις του συλλόγου σας αναφορικά με τον εορτασμό της παγκόσμιας ημέρας στοματικής υγείας. Όμως εσείς συνεχίζετε να ενημερώνετε το κοινό για το θέμα. Θα θέλατε να μας πείτε τι εννοούμε λέγοντας «στοματική υγεία»;
Κυρία Μπογδάνου, η 20ή Μαρτίου είναι η Παγκόσμια Ημέρα Στοματικής Υγείας και μας υπενθυμίζει την αναγκαιότητα της αναμετάδοσης μηνυμάτων για τη στοματική μας υγεία. Το μήνυμα του εορτασμού για το 2020 μετά από πρόταση της Παγκόσμιας Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας (FDI) είναι: «Κάνε Ααα! Ενωμένοι για τη στοματική υγεία». Η στοματική υγεία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη γενική υγεία και αποτελεί βασική προϋπόθεση της ποιότητας της ζωής μας. Για να την περιφρουρήσουμε χρειάζεται συνεργασία όλων, των οδοντιάτρων, των ιατρών, του κοινού και της πολιτείας. Όλοι πρέπει να κατανοήσουμε τη σημασία της στοματικής υγείας, της πρόληψης και της στοματικής υγιεινής για την υγεία του στόματος και του σώματος καθώς και των τακτικών επισκέψεων στον οδοντίατρο.

Δυστυχώς ο φετινός εορτασμός επισκιάζεται από την τρομακτική εξάπλωση του κορωνοϊού Covid-19 και γι'αυτό έχουμε αναστείλει όλες τις δράσεις μας. Στηρίζουμε το σύνολο των λειτουργών υγείας, που δίνουν καθημερινά τη μάχη τους για την προστασία μας.
Πράγματι ανεστάλησαν όλες οι δράσεις του Συλλόγου μας για τον εορτασμό της Π.Η.Σ.Υ. Είχαν προγραμματιστεί επισκέψεις συναδέλφων σε πολλά σχολεία του Νομού μας, διαγωνισμοί ζωγραφικής, κουκλοθέατρα, δημιουργικές δράσεις μέσα στις σχολικές τάξεις, κ.α.
Παρά την αναστολή όλων αυτών των δράσεων είμαστε υποχρεωμένοι να συνεχίσουμε την αναφορά μας στη στοματική υγεία.

Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι, στοματική υγεία ορίζεται όχι απλώς η υγεία των δοντιών και των ούλων που έχουν σχέση με τη μάσηση της τροφής αλλά και η απουσία χρόνιου στοματοπροσωπικού πόνου, καρκίνου της στοματικής κοιλότητας και του φάρυγγα, συγγενών ανωμαλιών και άλλων γενικά καταστάσεων, στοματικών βλαβών και παθήσεων.

Το κρανιοπροσωπικό σύμπλεγμα εκτός από τη μάσηση της τροφής επιτελεί διάφορες λειτουργίες όπως η κατάποση, η ομιλία, η γεύση, το χαμόγελο καθώς και η προστασία από τις διάφορες μικροβιακές μολύνσεις. Οι παθήσεις του κρανιοπροσωπικού συμπλέγματος αποτελούν σοβαρό πρόβλημα δημόσιας υγείας, προσβάλλουν μεγάλο μέρος του πληθυσμού, περιορίζουν το άτομο από τις καθημερινές του δραστηριότητες με οικονομικές, ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις και επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής, για αυτό πρέπει να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά.

ΕΝΑ ΣΤΟΜΑ ΥΓΙΕΣ μας επιτρέπει να μιλάμε να χαμογελάμε να τρώμε να πίνουμε, να επιτελούμε άλλες φυσικές λειτουργίες σε όλη τη διάρκεια της ζωής μας, ενώ ΕΝΑ ΣΤΟΜΑ ΠΟΥ ΝΟΣΕΙ μπορεί να μας κάνει να νιώθουμε άβολα να αισθανόμαστε πόνο να βιώνουμε νοσηρότητα, όπως μπορεί ακόμη να οδηγήσει και σε κοινωνική απομόνωση.

Από τα περιστατικά που αντιμετωπίζετε σε τι κατάσταση βρίσκεται ο πληθυσμός της Ρόδου, για κάθε ηλικιακή ομάδα και πώς τα διαχειρίζονται οι πολίτες;
Εστιάζετε στον πληθυσμό της Ρόδου. Η απάντησή μου θα είναι εμπειρική διότι δεν έχουμε ακριβή στατιστικά δεδομένα για την περιοχή μας. Μετά από τόσα χρόνια κλινικής πράξης και όλα στην πόλη της Ρόδου, έχω να σημειώσω ότι η στοματική υγεία των συμπολιτών μας βρίσκεται σε μια μέση κατάσταση, υποφερτή θα έλεγα. Σίγουρα τα τελευταία χρόνια κατά τη στοματολογική εξέταση των νέων μας διακρίνω βελτίωση της στοματικής υγείας τους και περιορίζομαι βέβαια στην τεριδόνα και στην ουλίτιδα. Αυτό πιθανώς οφείλεται στην οικογενειακή φροντίδα, στην ενημέρωση που υπάρχει διάχυτη στις μέρες μας αλλά και στα προληπτικά προγράμματα που εφαρμόζονται στη σχολική κοινότητα με την άριστη συνεργασία της Δημοτικής και Μέσης Διεύθυνσης Εκπαίδευσης με τον Οδοντιατρικό μας Σύλλογο.

Δεν είμαι όμως ευχαριστημένος διότι απέχουμε πολύ από τα στατιστικά δεδομένα των προηγμένων χωρών. Η κατάσταση στις μεγαλύτερες ηλικίες είναι χειρότερη και χρειάζεται άμεση φροντίδα. Μάλιστα η κατάσταση επιδεινώθηκε τα τελευταία χρόνια της οικονομικής κρίσης, διότι η οδοντιατρική περίθαλψη αντιμετωπίζεται με ιδιωτικές δαπάνες και μοιραία περιορίστηκε στα άκρως απαραίτητα επώδυνα περιστατικά.

Η Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία την προηγούμενη δεκαετία εκπόνησε επιδημιολογική μελέτη σε πολλές περιοχές της Ελλάδος προκειμένου να έχουμε τα ασφαλή επιδημιολογικά δεδομένα της χώρας. Από αυτή προέκυψαν ότι: 71% των παιδιών ηλικίας 6-12 έτων έχουν τερηδόνα, 83% της αντίστοιχης ηλικίας έχουν προβλήματα στα ούλα, 91% των ενηλίκων έχουν ουλίτιδα ή περιοδοντίτιδα, 60-79 % των δοντιών των ανθρώπων χάνονται μετά την ηλικία 35-40 χρόνων από περιοδοντίτιδα. Δυστυχώς η περιοχή της Δωδεκανήσου δεν είχε συμπεριληφθεί στις υπό εξέταση περιοχές. Έτσι δεν έχουμε ασφαλή στοιχεία να τα αξιολογήσουμε με σαφήνεια και να αποφανθούμε για την κατάσταση της στοματικής υγείας των συμπατριωτών μας.

Ο Οδοντιατρικός Σύλλογος Δωδεκανήσου ανέθεσε στον καθηγητή του Πανεπιστημίου Αιγαίου κ. Ανδρεαδάκη Νικόλαο την εκπόνηση μιας τέτοιας επιδημιολογικής μελέτης για την περιοχή μας. Η μελέτη είναι έτοιμη, επικαιροποιημένη με τους πλέον έγκυρους στατιστικούς κανόνες, αλλά βρίσκεται στα συρτάρια του Οδοντιατρικού Συλλόγου Δωδεκανήσου, διότι δεν υπάρχουν χρήματα να υλοποιηθεί. Προσβλέπουμε σε συνεργασία με την Περιφέρειά μας ώστε, με την ολοκλήρωσή της, να εξάγουμε ωφέλιμα συμπεράσματα για την ακριβή κατάσταση της στοματικής υγείας ανά περιοχή της Δωδεκανήσου και έτσι να ακολουθήσουν στοχευμένα προληπτικά και θεραπευτικά προγράμματα ανά περιοχή.

Ποιες είναι οι επιπτώσεις, αν δεν είναι σε καλά επίπεδα η στοματική υγεία μας;
Αν δεν έχουμε καλή στοματική υγεία σημαίνει ότι δεν εφαρμόζουμε καλή στοματική υγιεινή. Δηλαδή δεν βουρτσίζουμε αποτελεσματικά τα δόντια μας 2-3 φορές την ημέρα, δεν έχουμε υγιεινή διατροφή (κυρίως αποφυγή ζάχαρης) και τέλος, δεν επισκεπτόμαστε τον οδοντίατρό μας 1-2 φορές το χρόνο.
H κακή στοματική υγιεινή μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία οδοντικών μικροβιακών πλακών πλούσιων σε επιβλαβή βακτήρια. Η οδοντική μικροβιακή πλάκα είναι μια μεμβράνη, ένα φιλμ αόρατο, που προσκολλάται στερεά στα δόντια και ούλα. Η πλάκα αυτή προκαλεί την τερηδόνα των δοντιών και την εμφάνιση της ουλίτιδας και σε περίπτωση που δεν θεραπευτεί αυτή, τότε εξελίσσεται σε περιοδοντίτιδα, δηλαδή βλάβη του οστού που στηρίζει τα δόντια.

Ένα τεριδονισμένο δόντι που δεν αντιμετωπίζεται έγκαιρα μπορεί να νεκρωθεί και να προκαλέσει απόστημα, που θα εμφανιστεί αρχικά στο οστό της γνάθου και στη στοματική κοιλότητα, δηλαδή θα έχουμε ένα έντονο πρήξιμο στην περιοχή του προσώπου. Παραμελημένα αποστήματα που δεν αντιμετωπίζονται σωστά μπορεί να οδηγήσουν μέχρι και σε θάνατο.

Το μικροβιακό φορτίο της οδοντικής μικροβιακής πλάκας και η φλεγμονή των ούλων που προκαλεί ενοχοποιείται για την παθολογία πολλών συστημάτων του οργανισμού μας. όπως Σακχαρώδης Διαβήτης, Καρδιαγγειακά νοσήματα, Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) Καρκίνος του Παγκρέατος/ Νεφρών. Τα νοσήματα του περιοδοντίου ενδέχεται να συνδέονται με γαστρεντερικούς και παγκρεατικούς καρκίνους, Εγκεφαλικό αγγειακό επεισόδιο, Γαστρεντερικά νοσήματα. Η ύπαρξη χαλασμένων δοντιών ή δόντια που λείπουν επηρεάζουν αρνητικά τη μάσηση προκαλώντας γαστρεντερικά και άλλα προβλήματα. Η στοματική υγεία και το ωραίο χαμόγελο είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με την ψυχική υγεία και την ποιότητα ζωής.

Ο σύλλογος και τα μέλη σας πως ευαισθητοποιούν το κοινό;
Ένα βασικό μέλημα του Συλλόγου είναι η ενημέρωση του κοινού σε θέματα αγωγής και προαγωγής της στοματικής υγείας. Ο σχεδιασμός αυτός στηρίζεται στην εθελοντική συμμετοχή των μελών μας σε όλες τις δράσεις μας. Να σημειώσω εδώ ότι είμαι χαρούμενος και ιδιαίτερα υπερήφανος από τη συμμετοχή των συναδέλφων μου σε όλα τα προληπτικά προγράμματα του συλλόγου μας.
Κάθε σχολική χρονιά εκπονούμε πρόγραμμα επίσκεψης σε σχολεία όλων των βαθμίδων για ενημέρωση και έλεγχο εφόσον το επιθυμούν οι γονείς. Επίσης με τηλεοπτικές εκπομπές ενημερώνουμε το ευρύτερο κοινό. Ακόμα και η σημερινή συνέντευξη εξυπηρετεί αυτό το σκοπό. Βασική επιδίωξή μας είναι η μύηση του κοινού στην πρόληψη των νόσων του στόματος. Η εκπαίδευση και η υπεύθυνη πληροφόρηση είναι το κλειδί της πρόληψης.

Συμβάλλουν καθοριστικά στο να κάνουν τα άτομα σωστές επιλογές και να υιοθετούν υγιεινές συνήθειες, να έχουν δηλαδή ενεργητική συμμετοχή. Με όραμα μια κοινωνία με όσο το δυνατό λιγότερες νόσους, ο Οδοντιατρικός Σύλλογος Δωδεκανήσου συνεχίζει τα προγράμματα διαφώτισης σε όλο το Νομό, τόσο για πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση των νόσων του στόματος όσο και για αλλαγή της νοοτροπίας του κοινού, διότι αυτά είναι από τα πιο σημαντικά μέτρα εναντίον των νόσων. Ο αείμνηστος καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας της Ιατρικής σχολής Αθηνών κ. Τριχόπουλος έλεγε ότι «οι μεγαλύτεροι εχθροί για την υγεία δεν είναι τα μικρόβια, οι ιοί και ο καρκίνος, αλλά η φτώχεια, η άγνοια και η εκμετάλλευση».

Στη σύγχρονη κοινωνία μας, με την Ιατρική επιστήμη να έχει πραγματοποιήσει τεράστια άλματα σε όλους τους τομείς, ο ρόλος της πρόληψης είναι όχι απλώς σημαντικός αλλά απαραίτητος.
Καλούμε την Πολιτεία να αναλάβει δράσεις για την προαγωγή της παραμελημένης Στοματικής Υγείας των Ελλήνων και υπενθυμίζουμε σε όλους τη ρήση του Ιπποκράτη ότι το «προλαμβάνειν κρείττον εστί του θεραπεύειν». Υγεία στο Στόμα σημαίνει Ποιότητα στη ζωή. Η πρόληψη είναι ο καλύτερος, ο ευκολότερος αλλά και ο οικονομικότερος τρόπος για να διατηρήσουμε τη στοματική και τη γενική μας υγεία: •Βουρτσίζουμε τα δόντια μας 2-3 φορές την ημέρα •Προσέχουμε τη διατροφή μας και αποφεύγουμε την κατανάλωση τροφών με ζάχαρη •Δεν καπνίζουμε και αποφεύγουμε την κατάχρηση αλκοόλ •Κάθε 6 μήνες επισκεπτόμαστε τον οδοντίατρο, ακόμη και αν δεν έχουμε οποιοδήποτε πρόβλημα.

Η οικονομική κρίση έχει συμβάλει στο να αμελήσει ο πληθυσμός τη στοματική του υγεία και πώς μπορούν να βοηθηθούν οι αναξιοπαθούντες;
Στην Ελλάδα πρέπει να γνωρίζετε ότι τα νοικοκυριά φέρνουν κατά 99% το βάρος της οδοντιατρικής περίθαλψης. Στοιχεία από μελέτη του καθηγητή κ. Υφαντόπουλου δείχνουν ότι οι ιδιωτικές δαπάνες για οδοντιατρική περίθαλψη μειώθηκαν κατά 22% τα χρόνια των μνημονίων. Συγκεκριμένα, από 989 εκατ. € το 2012 μειώθηκαν σε 699 εκατ. € το 2017. Να υπογραμμιστεί ότι οι οδοντίατροι συνέβαλλαν στην βιωσιμότητα του συστήματος υγείας με συνετές πολιτικές τιμών. Θεαματικότερη ήταν η μείωση στη δημόσια δαπάνη για οδοντιατρική περίθαλψη που από 6,4 εκατ. € το 2012 έφτασε σε 1,87 εκατ. € για το 2017. Εδώ να τονίσουμε ότι το κράτος έχει ακάλυπτους τους Έλληνες πολίτες για την οδοντιατρική τους περίθαλψη.

Όλα τα παραπάνω επίσημα οικονομικά στοιχεία δείχνουν ότι η στοματική υγεία των Ελλήνων αφέθηκε στο έλεος του Θεού. Η στοματική υγεία παραμελήθηκε, τα προβλήματα οξύνθηκαν και μόνο τα άκρως αναγκαία από αυτά θεραπεύονταν. Τα σχέδια θεραπείας άλλαξαν, προκρίνονταν τα πλέον οικονομικά ώστε να καταστεί εφικτή η αντιμετώπιση του πόνου. Οι αναξιοπαθούντες βρίσκουν θεραπεία είτε στις λιγοστές δομές του Δημοσίου, που καλύπτουν μέρος της οδοντιατρικής θεραπείας, είτε στην ευαισθησία των ιδιωτών οδοντιάτρων. Είναι χρέος της πολιτείας να εντάξει τη στοματική υγεία στο πρόγραμμα της δημόσιας υγείας. Δυστυχώς όμως ούτε η παρούσα κυβέρνηση στο νέο νομοσχέδιο για τη δημόσια υγεία δεν συμπεριέλαβε τη στοματική υγεία.

Κυρία Μπογδάνου, με ευκαιρία την επικοινωνία μας έχει αξία να ενημερώσουμε υπεύθυνα τον Ροδιακό κοινό τι ισχύει σχετικά με τις οδοντιατρικές θεραπείες και τη λειτουργία των οδοντιατρείων αυτή την περίοδο που ισχύουν και για όσο διάστημα θα ισχύουν τα περιοριστικά μέτρα. Δημιουργήσαμε ένα ενημερωτικό σποτ- video για το θέμα αυτό και παρακαλώ με την ευκαιρία τα ΜΜΕ της περιοχής μας να το αναμεταδίδουν για ενημέρωση του κοινού. Επιγραμματικά λοιπό ισχύουν τα παρακάτω: Ο Οδοντιατρικός Σύλλογος Δωδεκανήσου, στηρίζει τα περιοριστικά μέτρα που έχει εξαγγείλει η Κυβέρνηση, περιορίζει τη λειτουργία των οδοντιατρείων όσο χρόνο διαρκούν αυτά και συστήνει τα εξής: όλες οι οδοντιατρικές θεραπείες μπορούν να προγραμματιστούν εκ νέου με ασφάλεια. Αν αισθανθείτε πόνο, οίδημα (πρήξιμο) ή για κάθε άλλη έκτακτη ανάγκη επικοινωνήστε με τον οδοντίατρό σας τηλεφωνικά, ώστε να σας συμβουλεύσει και να αξιολογήσει το επείγον ή όχι του προβλήματός σας. Οι οδοντίατροι αντιμετωπίζουν μόνο τα επείγοντα και αναγκαία περιστατικά.

Μένουμε σπίτι! Προστατεύουμε τον εαυτό μας, την οικογένειά μας, τους φίλους και τους συμπολίτες μας. Δεν παραμελούμε τη στοματική υγεία: Το υγιές στόμα και η καλή στοματική υγιεινή συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του ανοσοποιητικού μας συστήματος. Συμβάλλουμε όλοι με υπεύθυνη ατομική στάση στην αναχαίτιση της διάδοσης του κορωνοϊού Covid-19.